Aardaker - Lathyrus tuberosusAardaker - Lathyrus tuberosus

Namen
Nederlands: Aardaker
Frysk: Reade skuontsjes
English: Tuberous pea (Earth-nut pea, Tuberous vetchling)
Français: Gesse tubéreuse
Deutsch: Knollige Platterbse (Erdnuß-Platterbse, Knollen Platterbse)
Wetenschappelijk
: Lathyrus tuberosus
Familie: Vlinderbloemenfamilie, Fabaceae

Beschrijving
Afmeting: 30 cm tot 1 meter.
Levensduur: Overblijvend.
Bloeimaanden: Juni t/m augustus.
Wortels: Ondergrondse uitlopers met 1 tot 1,5 cm brede knolletjes op de vertakkingspunten.
Stengels: De meestal kale, liggende of klimmende stengels zijn kantig en niet gevleugeld.
Bladeren: De geveerde bladeren hebben vaak een vertakte rank en 2 eivormige tot langwerpige, 1,5 tot 4,5 cm lange, niet-vlezige, bovenaan afgeronde, iets stekelpuntige deelblaadjes met zwakke, evenwijdig lopende nerven. De steunblaadjes zijn smal en halfpijlvormig.
Bloemen: De lang gesteelde trossen bevatten 2 tot 7 geurige bloemen. Ze zijn rood of roze, 1,2 tot 2 cm groot en hebben een brede vlag. De kiel is iets wittig.
Vruchten: De peulen zijn bruin, kaal en 2 tot 4 cm lang. De zaden zijn giftig.

Biotoop
Bodem: Zonnige, open tot grazige plaatsen op vochtige, matig voedselrijke, kalkhoudende grond (rivierklei, leem, löss, zavel en zand).
Groeiplaatsen: Lemige graanakkerranden, langs spoorwegen, struikgewas, heggen, rivierdijken, ruigten, bermen, plantsoenen, langs hoge, steile slootkanten, duinvalleien en verlaten duinakkertjes.

Verspreiding
Wereld: Van Midden-Azië door Oost- en Midden-Europa tot in Noord-Spanje. Ook in Engeland en het Oostzeegebied. Ingeburgerd in Noord-Amerika.

Aardaker - Lathyrus tuberosus
Aardaker - Lathyrus tuberosus

Nederland: Vrij algemeen in het rivierengebied en in Zeeland. Vrij zeldzaam in de Hollandse duinen en Zuid-Limburg. Elders zeer zeldzaam.
Beschermd.

België
: Vrij algemeen in het kustgebied en de zuidelijke Ardennen. Elders zeldzaam tot zeer zeldzaam.

Aardaker - Lathyrus tuberosusAardaker - Lathyrus tuberosus

Wetenswaardigheden
De knollen werden vroeger gegeten. Het eten kan echter tot vergiftigingsverschijnselen leiden ('lathyrisme'). De knolletjes werden als aardappels gekookt of net als tamme kastanjes gepoft. Ook dienden ze als koffiesurrogaat of varkensvoer. Ze konden tot plantaardige olie worden verwerkt. In de zestiende eeuw werd uit de bloemen parfum gewonnen.

*Meer afbeeldingen

© 2001-2010 Klaas Dijkstra