Vakantiehuizen in Friesland

Beemdkroon - Knautia arvensisBeemdkroon - Knautia arvensis

Namen
Nederlands: Beemdkroon
English: Field Scabious (Gypsy´s-Rose, Blue-Button, Bluebuttons, Field Scabiosa)
Français: Knautie des champs
Deutsch: Acker-Witwenblume
Wetenschappelijk: Knautia arvensis (Scabiosa arvensis)
Familie: Kaardebolfamilie, Dipsacaceae

Beschrijving
Afmeting: 15 tot 60 cm.
Levensduur: Overblijvend.
Bloeimaanden: Juni t/m september.
Wortels: Een vertakte wortelstok. Soms vormt de plant uitlopers.
Stengels: De ronde, borstelig behaarde bloeistengels zijn meestal vertakt. Vaak zijn ze paars gevlekt.
Bladeren: De grijsgroene bladen zijn variabel van vorm. De langwerpige rozetbladen zijn gesteeld, naar de top en naar de voet versmald en aan de rand vaak grof gezaagd tot gekarteld (soms gaaf). Meestal zijn ze ongedeeld. De zittende stengelbladen staan tegenover elkaar. Ze zijn veervormig gedeeld met lancetvormige slippen.
Bloemen: De licht blauwpaarse, soms roodpaarse bloemhoofdjes zijn 2 tot 4 cm groot. Ze zijn vrij vlak en hebben stralende randbloemen. De bloemkroon heeft 4 slippen. De bloemkelk heeft 8 tot 10 schuin omhoog staande tanden en een omwindsel van enkele rijen langwerpige elkaar als dakpannen bedekkende blaadjes, die meestal niet tot de rand van het bloemhoofdje reiken.
Vruchten: Een bolrond vruchthoofdje.

Biotoop
Bodem: Zonnige plaatsen op matig droge tot meestal vochtige, matig voedselarme tot matig voedselrijke, kalkhoudende grond (zand, leem, mergel, löss en zavel).
Groeiplaatsen: Bermen, langs holle wegen, grasland, uiterwaarden, rivierdijken, spoordijken, struweelranden, heggen, bosranden, binnenduinen en spoorwegterreinen.

Verspreiding
Wereld: In Europa en West-Azië. Ingeburgerd in Noord-Amerika en op enkele andere plaatsen.

Beemdkroon - Knautia arvensis
Beemdkroon - Knautia arvensis

Nederland: Vrij algemeen in Zuid-Limburg, vrij zeldzaam in de Hollandse duinen, Zeeuws Vlaanderen, het rivierengebied en sommige aangrenzende gebieden, elders zeer zeldzaam of niet aanwezig.
Rode lijst. Sterk afgenomen.

België: Vrij algemeen in het Maasgebied en de Ardennen, elders vrij zeldzaam tot zeer zeldzaam.
Rode lijst Vlaanderen. Achteruitgaand.
Niet bedreigd in Wallonië.

Beemdkroon - Knautia arvensisBeemdkroon - Knautia arvensis

Wetenswaardigheden
De oude naam Scabiosa arvensis heeft betrekking op het eeuwenoude gebruik van de plant tegen schurft. De bloemen trekken veel vlinders en bijen aan. De plant produceert veel nectar en is daarom een geliefde insectenplant. Imkers noemen het een drachtplant omdat ze nectar en stuifmeel levert aan de bijen.

* Meer afbeeldingen

© 2001-2010 Klaas Dijkstra