Kleine veenbes

Namen

Wetenschappelijk: Vaccinium oxycoccus (Oxycoccus palustris)

Nederlands: Kleine veenbes

Frysk: Feanbei

English: Small Cranberry

Français: Canneberge

Deutsch: Gewöhnliche Moosbeere

Familie: Heifamilie, Ericaceae

Geslacht: Vaccinium, Bosbes

Naamgeving: Vaccinium komt van het Latijnse woord vacca (koe) en baccinium (bessen), een bes die graag door koeien wordt gegeten. Oxycoccus betekent met scherpe (zure) bessen.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Halfstruikje

Winterknoppen: Chamaefyt.

Bloeimaanden: Mei en juni.

Afmeting: 15-20 cm.


Piet Bremer - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Maseltov - CC BY-SA 3.0 de

Wortels: De stengels kunnen wortelen.


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0

Stengels: De zeer dunne stengels kruipen over de grond.


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


Olivier Pichard - CC BY-SA 3.0


Bouba - CC BY-SA 2.5


Roland zh - CC BY-SA 3.0

Bladeren: De wintergroene blaadjes zijn smal eirond  met een gave, sterk omgerolde rand. Van boven zijn ze diepgroen en van onderen witachtig. Ze zijn 3-8 mm lang. In het midden van de bloemsteel of iets daaronder groeien zeer kleine steelblaadjes.


Qwert1234 - Public Domain


Pleple2000 - GFDL


Folker Silge - CC BY-SA 3.0


Hajotthu - CC BY-SA 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. De roze, 0,6-1 cm grote bloemen groeien met twee tot vier bij elkaar aan het einde van de stengels. Elke bloem heeft vier  teruggeslagen kroonslippen. De helmdraden zijn van buiten kaal. De rode bloemsteel is fijn behaard en 2-5 cm.


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


© Joop Verburg - verspreidingsatlas.nl


Mattivirtala - CC0


Qwert1234 - Public Domain

Vruchten: Een bes. De bolvormige tot peervormige, rode of bruinachtige, zelden witte bessen zijn 0,8-1 cm. Vaak zijn ze gespikkeld. Ze zijn eetbaar en zwak zuur van smaak. De zaden zijn zeer kortlevend (korter dan één jaar). Tweezaadlobbig.


dzn.eldoc.ub.rug.nl


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Atriplexmedia - CC BY-SA 3.0


Atriplexmedia - CC BY-SA 3.0


Christian Fischer - CC BY-SA 3.0


Christian Fischer - CC BY-SA 3.0


Espirat - CC BY-SA 4.0


Maseltov - CC BY-SA 3.0 de

Biotoop

Bodem: Zonnige plaatsen op constant natte, voedselarme, zure grond (zand, leem en veen).

Groeiplaatsen: Heide (venige, natte heide, tussen veenmos in levend hoogveen, langs heidevennen en in verlandende vennen), laag struweel, moerassen (veenmosrietland, langs hoogveendijkjes, ijle mosrijke dopheivegetaties aan de rand van brongebieden en grasland (bovenveengrasland).

Verspreiding

Wereld: Koel-gematigde streken op het noordelijk halfrond.

Kleine veenbes - Vaccinium oxycoccus

Nederland: Vrij zeldzaam in Zuidoost-Fryslân, Drenthe en Noordwest-Overijssel, zeldzaam in het oosten en het midden, in Noord-Brabant en in Noord-Limburg en zeer zeldzaam in laagveengebieden.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Vrij zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Zeer zeldzaam. Alleen in de Kempen.
Rode lijst. Zeer zeldzaam. Beschermd.

Kleine veenbes - Vaccinium oxycoccus

Wallonië: Zeldzaam. Het meest in de Hoge Ardennen.
Rode lijst. Bedreigd. Beschermd.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 5, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1828)


Flora Batava, deel 5, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1828)


  Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 7, Adolphus Ypey (1813)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 7, Adolphus Ypey (1813)


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)
1 en 2


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

   

© 2001-2017 K.M. Dijkstra