Aanmelden Vakantiekrant.nl nieuwsbrief

Maarts viooltje - Viola odorata

Namen
Nederlands: Maarts viooltje
Frysk: Blaufioeltsje
English: Sweet Violet (Florist´s Violet, English Violet)
Français: Violette odorante
Deutsch: Märzveilchen
Wetenschappelijk: Viola odorata
Familie: Viooltjesfamilie, Violaceae

Beschrijving
Afmeting: 5 tot 15 cm.
Levensduur: Overblijvend.
Bloeimaanden: Maart t/m mei.
Stengels: Met bovengrondse uitlopers.
Bladeren: De bladeren vormen een rozet. Ze zijn eirond, hebben een diep hartvormige voet, zijn stomp en groeien na de bloei sterk uit. Ze zijn verspreid behaard. De steunblaadjes zijn langwerpig, meestal gefranjerd en kaal of ze hebben een zwak behaarde rand.
Bloemen: De bloemen groeien in de bladoksels van de rozetbladeren. Ze zijn diep paars-blauw, in het midden wit of soms roze of wit. Verder zijn ze 1,3 tot 1½ cm groot en verspreiden een fijne geur. De rechte spoor is paarsig en 6 mm lang. De kelkbladen zijn stomp. De bloemstelen hebben in het midden steelblaadjes.
Vruchten: De doosvruchten zijn behaard.

Biotoop
Bodem: Meestal op licht beschaduwde plaatsen op vochtige, matig voedselrijke tot voedselrijke, losse, min of meer humeuze, neutrale tot kalkrijke grond (zand, leem, zavel, klei en löss).
Groeiplaatsen: Heggen, hakhout, holle wegen, bermen, kerkhoven, parkbossen, stadswallen, bosranden, bossen, struikgewas, landgoederen, aan de voet van hellingen en rivierduinbosjes.

Verspreiding
Wereld
Maarts viooltje - Viola odorata
In Europa, behalve in het meest noordelijke deel. Ook in Zuidwest-Azië en Noordwest-Afrika. Elders soms ingeburgerd.

Nederland
Klik voor gedetailleerde informatie
Vrij algemeen in Zuid-Limburg, in het rivierengebied, in Zeeland, in de Hollandse en Zeeuwse duinen en in stedelijke gebieden. Elders zeldzaam tot zeer zeldzaam. Ook als stinzenplant.

Vlaanderen: Vrij algemeen in het Maasgebied. Elders zeldzaam tot zeer zeldzaam.

Wallonië: Vrij algemeen in Brabant, het Maasgebied en in de zuidelijke Ardennen. Elders zeldzaam tot zeer zeldzaam.

Wetenswaardigheden
Maarts viooltje is een van de oudste sierplanten en daarnaast ook geneeskruid en parfumleverancier. Al sinds eeuwen worden de geurstoffen van de plant benut, niet alleen voor het maken van parfums, maar ook bij het bereiden van de drank 'sherbet' in het Midden-Oosten, en vroeger om de muffe lucht uit kerken en huizen te verdrijven. In de volksgeneeskunde was het een middel tegen o.a. huiduitslag, pijn en kinderziekten. In oude kruidenrecepten komt het voor als bestanddeel van gorgeldrankjes en mondwater. De geslachtsnaam Viola komt via het Latijnse Viola van het Griekse (w)ion, 'welriekende plant'. Door het geurige karakter en associaties met erotiek beschouwden de Grieken het plantje als het symbool van Afrodite en haar zoon Priapus. Maarts viooltje is rijk aan vitamine C. In het Middeleeuwse Engeland was het gerecht "vyolette" populair: de bloempjes werden gekookt en uitgeperst en het sap werd toegevoegd aan melk met rijstemeel en honing.

Flora Batava, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall. Deel 6 (1832)

Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 1 (1796)

Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm (1796)

Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)

Flora Danica Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

© 2001-2012 Klaas Dijkstra