Namen
Nederlands: Veldsalie
Frysk: Sealje
English: Meadow Clary
Français: Sauge des prés
Deutsch: Wiesen-Salbei
Wetenschappelijk: Salvia pratensis
Familie: Lipbloemenfamilie, Lamiaceae (Labiatae)
Geslacht:
Salvia, Salie
Naamgeving: Salvia komt van salvus (behouden, ongedeerd, nog in leven) en is dus een verwijzing naar de helende werking van de plant. Pratensis betekent " in weiden groeiend" .

Beschrijving
Afmeting: 30 tot 60 cm.
Levensduur: Overblijvend. Hemikryptofyt (winterknoppen op of iets onder de grond).
Bloeimaanden: Mei, juni en juli, soms ook in augustus en september.
Wortels: Een forse, vaak meerkoppige wortelstok. Worteldiepte tot meer dan 1 meter.
Stengels: De stengels staan rechtop.
Bladeren: Rozetbladeren met een lange steel. Aan de bloeistengels groeien enkele paren korter gesteelde tot zittende bladeren. De bladeren zijn eirond tot langwerpig. Ze hebben een hartvormige voet en een vrij stompe top. Ze zijn iets rimpelig en gekarteld. De schutbladen zijn klein, hebben een gave rand en zijn hartvormig. De planten verspreiden een duidelijke geur.
Bloemen: Tweeslachtig (een bloem met zowel mannelijke als vrouwelijke geslachtsorganen). De bloemen vormen vormen schijnkransen in de oksels van de schutbladen. De schijnkransen bevatten 4 tot 8 bloemen. De 1½ tot 3 cm lange bloemen zijn donkerblauw of heel soms roze of wit. De kelk is 0,7 tot 1,1 cm lang en tweelippig met een korte drietandige bovenlip en een tweetandige onderlip. De kelk is erg kleverig door klierharen.
Vruchten: Een splitvrucht. De zaden zijn zeer kortlevend (< 1 jaar). Tweezaadlobbig (kiemend met twee kiemblaadjes).

Biotoop
Bodem: Zonnige, warme plaatsen op matig droge tot matig vochtige, matig voedselarme tot matig voedselrijke, kalkhoudende grond (zavel, leem, slibhoudend zand en lichte klei).
Groeiplaatsen: Grasland (rivierbegeleidend grasland en kalkgrasland), rivierdijken (dijkgrasland), rivierduinen, bermen, kalkhellingen en langs spoorwegen (spoorbermen).

Verspreiding
Wereld
Veldsalie - Salvia pratensis
In Zuid-, Midden- en Oost-Europa. De noordgrens loopt van Zuid-Engeland, door Nederland, naar Midden-Rusland.

Nederland

Vrij zeldzaam in het rivierengebied en zeer zeldzaam in Zuid-Limburg en Zeeland.
Rode lijst 2012. Kwetsbaar. Trend sinds 1950: matig afgenomen. Zeldzaam. Oorspronkelijk inheems. Beschermd.

Vlaanderen
Veldsalie - Salvia pratensis
Zeldzaam in het Maasgebied. Elders vrijwel verdwenen.
Rode lijst. Zeer zeldzaam. Beschermd.

Wallonië: Zeer zeldzaam in de zuidelijke Ardennen en het Maasgebied.
Rode lijst. Ernstig bedreigd. Beschermd.

Veldsalie - Salvia pratensis

Flora Batava, Jan Kops. Deel 4 (1822)

Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885 - 1905)

© 2001-2014 Klaas Dijkstra