Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Bleekgele hennepnetel - Galeopsis segetum

Andere namen

Frysk: Bleke himpnettel

English: Downy Hemp Nettle

Français: Galéopsis des moissons

Deutsch: Saat-Hohlzahn

Verouderde of andere namen: Galeopsis ochroleuca, Galeopsis dubia

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Lamiales

Familie: Lamiaceae (Lipbloemenfamilie)

Geslacht: Galeopsis (Hennepnetel)

Soort: Galeopsis segetum

Naamgeving (Etymologie): De Nederlandse naam dankt de plant aan zijn bouw, die aan een dovenetel doet denken en omdat de jonge plant opkomt als Hennep en omdat een blad lijkt op één enkel blaadje van het samengestelde blad van Hennep. Galeopsis is afgeleid van het Griekse galea (bunzing, wezel of marter) en opsis (uitzien, voorkomen of gezicht), omdat de geopende bloemkroon werd vergeleken met de geopende bek van een bunzing, wezel of marter. Segetum betekent tussen het graan of het zaad groeiend, dat duidt op de groeiplaats (vooral roggeakkers).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Juni, juli, augustus en september.

Afmeting: 7-30 cm.


H. Zell - CC BY-SA 3.0


Jmp48 - CC BY-SA 4.0


freenatureimages.eu - Rutger Barendse


© marcel bolten - verspreidingsatlas.nl

Wortels


http://herbariaunited.org/


http://herbariaunited.org/


http://herbariaunited.org/


http://herbariaunited.org/

Stengels: De rechtopstaande stengel is begroeid met zachte, krullerige haren.


AnRo0002 - CC0


H. Zell - CC BY-SA 3.0


kuleuven-kulak.be


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bladeren: De eironde tot vrij langwerpige bladeren zijn getand, gesteelden aan de voet versmald. De bovenste bladeren zijn van onderen kort, fluwelig behaard.


kuleuven-kulak.be


Mathieu Menand - CC BY-SA 2.0 FR


Sandro Maggia - CC BY-NC-ND 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen vormen schijnkransen met tien tot dertig bloemen. De kroon is 2-3 cm, veel langer dan de sterk behaarde kelk. De bloemen zijn geelwit of zelden lila met paarse vlekken. Op de onderlip zit een grote gele vlek. De bovenlip is ingesneden-getand.


AnRo0002 - CC0


AnRo0002 - CC0


AnRo0002 - CC0


H. Zell - CC BY-SA 3.0

Vruchten: Een vierdelige splitvrucht. Tweezaadlobbig.


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


luirig.altervista.org - Aldo De Bastiani


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige, soms half beschaduwde, open plaatsen op droge tot matig vochtige, matig voedselarme tot matig voedselrijke, kalkarme, meestal leemarme zandgrond. Ook op met heideplaggen bemeste grond en op stenige plaatsen.

Groeiplaatsen: Akkers (graanakkers, met name rogge, akkeranden en houtwallen langs akkers), open plekken in bermen, omgewerkte grond, ruderale plaatsen, rolsteenhellingen en langs spoorwegen (spoorwegterreinen). Het aantal groeiplaatsen is de laatste 50 jaar sterk achteruitgegaan. De plant groeide het meest onder wintergranen, maar door de teelt van mais en door onkruidbestrijding en overbemesting is de soort op de meeste plaatsen verdwenen uit de akkers.

Verspreiding

Wereld: Van Zuidwest-Frankrijk tot in Midden-Engeland en Denemarken.


gbif.org

Nederland: Zeldzaam in het midden en oosten van het land. Elders verdwenen.
Rode lijst 2012. Kwetsbaar. Trend sinds 1950: zeer sterk afgenomen. Vrij zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.


Verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vrij zeldzaam in de Kempen en zeldzaam in de Maasvallei. Elders zeer zeldzaam of ontbrekend. Sterk afgenomen.
Rode lijst. Kwetsbaar.

Wallonië: Vrij algemeen in de Ardennen. Elders zeldzaam tot zeer zeldzaam.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.

Toepassingen

Vermeerderen: Zaaien ter plekke.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 8, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1844)


Flora Batava, deel 8, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1844)


Deutschlands flora, deel 14, J. Sturm, J.W. Sturm (1831-1833)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 7, J.E. Sowerby (1867)


Plantae officinales, deel 1, T.F.L. Nees von Esenbeck, A. Henry (1828-1833)


Svensk botanik, deel 7, J.W. Palmstruch e.a. (1812)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)


Iconographia botanica seu plantae criticae, H.G.L. Reichenbach (1823-1832)


Flora regni borussici, deel 3, A.G. Dietrich (1835)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra