Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Bonte gele dovenetel - Lamiastrum galeobdolon subsp argentatum

Andere namen

Frysk: Bûnte giele dôvenettel

English: Variegated Yellow Archangel

Français: Lamier jaune à feuilles argentées

Deutsch: Silber-Goldnessel

Verouderde of andere namen: Lamium argentatum, Lamiastrum galeobdolon 'Florentinum', Galeobdolon argentatum

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Lamiales

Familie: Lamiaceae (Lipbloemenfamilie)

Geslacht: Lamiastrum

Soort: Lamiastrum galeobdolon ssp argentatum

Naamgeving (Etymologie): De naam dovenetel heeft te maken met de bladen, die lijken op die van de brandnetel, maar zijn niet bezet met brandharen. Lamiastrum is afgeleid van het Griekse woord lamos (muil of keelgat), i.v.m. de muilvormige bloemkroon. Galeobdolon is afgeleid van het Latijnse galea (helm) en het Griekse bdolos (stank). Argentatum betekent zilveren of zilverkleurig.

Ondersoorten: Bonte gele dovenetel is een vorm of ondersoort van Gele dovenetel. Soms onderscheidt men nog twee ondersoorten: Grote gele dovenetel (Lamiastrum galeobdolon subsp. montanum) en Kleine gele dovenetel (Lamiastrum galeobdolon subsp. galeobdolon).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: April, mei, juni.

Afmeting: 15-60 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Wortels: Wortelende uitlopers.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Stengels: De stengels zijn liggend-opstijgend. De bloeistengels staan opgericht. De plant heeft kruipende uitlopers en groeit in grote groepen.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: De bladeren zijn wintergroen. De onderste bladeren zijn lang gesteeld en rondachtig tot langwerpig. Ze hebben een afgeknotte of iets hartvormigevoet, zijn stomp en dubbel gekarteld. De bovenste bladeren zijn zittend of met een kortere steel. Ze zijn eirond tot langwerpig, spits en met een gekarteld-gezaagde rand. Bladen met vele, vrij grote witte of zilverige en vaak onderling aansluitende vlekken.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. De gele, 1½-2½ cm grote bloemen vormen samen schijnkransen. De onderlip heeft rode vlekken. De kroonbuis is iets gekromd met van binnen een schuine haarring.


Danny Steven S. - CC BY-SA 3.0


Wikipedia - CC BY-SA 3.0


Jörg Hempel - CC BY-SA 2.0 de


Danny Steven S. - CC BY-SA 3.0

Vruchten: Een splitvrucht. De zaden zijn zeer kortlevend (korter dan één jaar). Tweezaadlobbig.

Biotoop

Bodem: Half beschaduwde tot beschaduwde plaatsen op matig droge tot vochtige, matig voedselarme tot matig voedselrijke, vaak wat zuurdere grond.

Groeiplaatsen: Loofbossen en vaak in door tuinafval bemeste bosjes en struwelen.

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit Midden-Europa. De verspreiding is nog onvoldoende bekend.


gbif.org

Nederland: Bonte gele dovenetel wordt gekweekt in tuinen en is op veel plaatsen ingeburgerd. Vrij algemeen, vooral in het oosten en midden van het land, in Zuid-Limburg en in de Hollandse en Zeeuwse duinen. Ingeburgerd tussen 1950 en 1974.


Verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Op veel plaatsen ingeburgerd.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.

Wallonië: Ingeburgerd.

Toepassingen

Cultuur: Veel aangeplant in beschaduwde tuinen.

Vermeerderen: Scheuren.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 28, Jan Kops, F.W. van Eeden, L.Vuyck, W. J. Lütjeharms en A. de Wever (1934)


Flora Batava, deel 28, Jan Kops, F.W. van Eeden, L.Vuyck, W. J. Lütjeharms en A. de Wever (1934)


Bilder ur Nordens Flora, deel 1, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra