Wilde planten in Nederland en België

Daslook - Allium ursinum

Frysk: Blêdlok

English: Bear's Garlic

Français: Ail des Ours

Deutsch: Bärlauch

Synoniemen:

Familie: Amaryllidaceae (Narcisfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Allium komt van het Griekse aglis (knoflook), dat is ontstaan uit glis (iets kroms of rond), dat verwijst naar de bol van de looksoorten. Allium zou echter ook afkomstig kunnen zijn van het Keltische all (warm, scherp of brandend), dat slaat op de eigenschappen van de plant. De soortaanduiding ursinum is afgeleid van Ursus (beer) en betekent van de beren. De naam is ontstaan door het oude bijgeloof dat beren na hun winterslaap zich eerst aan deze plant tegoed deden.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Geofyt.

Hoofdbloei: April, mei en juni.

Afmeting: 20-40 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Wortels: Langwerpige, meestal 2-4 cm lange bollen. De soort kan grote oppervlakken bedekken.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Stengels: De rechtopstaande, gladde stengels zijn driekantig of halfrond. Polvormend. Daslook groeit vaak in grote groepen. De plant verspreidt een sterke uiengeur.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: Meestal zijn er twee wortelstandige bladeren met een 2-5 cm brede, langwerpig-eironde bladschijf, een spitse top en een afgeronde of zwak wigvormige voet. De nerven. lopen parallel. De bladsteel is 5-15 cm lang. Aan het einde van de lente sterven de bladeren af.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. Voor het bloeischerm zich ontvouwt zitten de bloemknoppen in een bloeischede, die uit twee kleppen bestaat. De twee kleppen vallen af als de bloeiwijze zich opent. De 1,2-2 cm grote bloemen vormen samen vrij dichtbloemige, bolvormige schermen. De zes witte bloemdekbladen zijn stervormig. Elke bloem heeft zes meeldraden, die ongeveer half zo lang zijn als de bloembladen (ongeveer 7 mm), één stijl met één stempel en een driehokkig bovenstandig vruchtbeginsel.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Vruchten: Een doosvrucht. De zaden zijn zwartbruin. De vrucht heeft drie diepe groeven. De zaden zijn zeer kortlevend (korter dan één jaar). Eenzaadlobbig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Biotoop

Bodem: Beschaduwde plaatsen op vochtige tot vrij natte, matig voedselrijke tot voedselrijke, neutrale tot kalkhoudende, humusrijke, meestal lemige tot kleiige grond. Een bodem met een goede strooiselvertering (zand, leem, zavel en mergel).

Groeiplaatsen: Bossen (kalkrijke loofbossen, hellingbossen, landgoedbossen en parkbossen), struwelen, heggen, aan de voet van mergel- en leemhellingen en zeeduinen (oevers van vroegere duinbeken).

Verspreiding

Wereld: Voornamelijk in Europa. Noordelijk tot in Midden-Noorwegen en het Baltische gebied.

Nederland: Vrij algemeen.

Vlaanderen: Vrij algemeen. Het meest in de leemstreek in het zuiden van Oost-Vlaanderen en in Vlaams Brabant.
Wallonië:
Vrij algemeen. Het meest  in Brabant, in het Maasgebied en in de Ardennen.

Toepassingen

Medicinaal: Vroeger werden er darmklachten, wormen en aderverkalking mee bestreden.

Keuken: De bladeren kunnen rauw, fijngehakt gebruikt worden in salades en in soepen mits de plant nog niet gebloeid heeft. Ze hebben een zachte bieslookachtige smaak. Daslook kan worden verwerkt in o.a. pesto, marinades, brood ('Bärlauchbrot'), Kruid.enboter (Daslookboter) en kaas.
Hieronder een recept voor Daslookpesto:
* 2 handen daslook
* 1 ons extra belegen kaas
* 10 gram ontvliesde amandelen
* 2 tot 3 deciliter olijf olie
Maal de amandelen fijn. Doe er dan de daslook bij. Maal weer fijn. Voeg nu de kaas en 2 deciliter olijfolie toe. Is de massa te droog, voeg er dan meer olie toe. Eventueel wat zout toevoegen. Heerlijk met spaghetti of op een sneetje brood.

Vermeerderen: Zaaien en bolletjes planten.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 11, Jan Kops en P. M. E. Gevers Deijnoot (1853)


Cruijdeboek, deel 5, Rembert Dodoens. Cruyden, wortelen ende vruchten, diemen in die spijse ghebruyckt (1554)


Deutschlands flora, deel 11, J. Sturm, J.W. Sturm (1821-1825)


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Bilder ur Nordens Flora, deel 2, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)


Svensk botanik, deel 4, J.W. Palmstruch e.a. (1807)


Botanischer Bilderatlas nach dem natürlichem Pflanzensystem, K. Hoffmann, E. Dennert (1911)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)


British entomology, deel 2, J. Curtis (1823-1840)


Les Liliacées, deel 6, P.J. Redouté (1805-1816)


Icones plantarum medico-oeconomico-technologicarum, deel 3, F.B. Vietz (1806)


British phaenogamous botany, deel 2: W. Baxter (1834-1843)


Moly latifolium
Hortus Eystettensis, deel 1, Bessler, Basilius (1620)


Flora regni borussici, deel 4, A.G. Dietrich (1836)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 9, J.E. Sowerby (1869)


Atlas des plantes de France, deel 3, Amédée Masclef (1893)


New Kreüterbuch, L. Fuchs (1543)


Unkrauttaflen - Weed plates - Planches des mauvaises herbes - Ugressplansjer, E. Korsmo (1934-1938)

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL