Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Dauwbraam - Rubus caesius

Andere namen

Frysk: Dúntoarnbei

English: Dewberry

Français: Ronce bleue

Deutsch: Kratzbeere

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Rosales

Familie: Rosaceae (Rozenfamilie)

Geslacht: Rubus (Braam)

Soort: Rubus caesius

Naamgeving (Etymologie): Rubus is verwant aan het Latijnse ruber (rood). Onrijpe bramen zijn namelijk rood. De soortaanduiding caesius betekent licht blauw.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Halfstruik, dwergstruik of struik.

Winterknoppen: Fanerofyt of hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Mei, juni en juli.

Afmeting: 20-80 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


4028mdk09 - CC BY-SA 3.0


4028mdk09 - CC BY-SA 3.0


Juandev - CCBY-SA 3.0

Wortels


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


mam.ansp.org - CC BY-NC 4.0

Stengels: De vaak roodachtige stengels zijn rond  en hangen slap in en over de overige vegetatie. In de duinen kruipen en wortelen ze  op de knopen, waarbij ze bladrozetten vormen. De stengels sterven hier meestal elk jaar bovengronds af. Elders zijn de dan verhoutende takken meer boogvormig en overwinteren. In het tweede jaar hebben ze bloeiende zijtakken. Daarna sterven ze af. Niet-bloeiende stengels hebben een dikke waslaag, veel klieren en veel kleine stekels.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


David Perez - CCBY-SA 3.0


Kenraiz - CCBY-SA 3.0

Bladeren: De verspreidstaande drietallige bladeren (Gewone braam heeft meestal vijftallige bladeren) zijn lichtgroen en kort behaard (met name aan de onderkant). Ze hebben zittende, vaak gelobde of gezaagde zijblaadjes. De bladsteel is gegroefd. De steunblaadjes zijn langwerpig tot lancetvormig. In de herfst worden de bladeren roodachtig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Je-str - CC BY 3.0


AfroBrazilian - CCBY-SA 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. Er zijn maar weinig bloemen per tros. Samen vormen ze een tuilvormige bloeiwijze. Ze zijn wit en 1½-2½ cm. De vijf kroonbladen zijn eirond tot rond en langer dan de vijf grijsviltige kelkbladen. Het vruchtbeginsel is bovenstandig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Svdmolen - CC BY 2.5


Aelwyn - CCBY-SA 3.0

Vruchten: Een steenvrucht. De bramen zijn vrij klein. Elke braam bestaat uit vijf tot twintig deelvruchtjes. Ze zijn licht dofblauw door een waslaag, zuur, zeer sappig en eetbaar. Ze vallen samen met de bloembodem af. De zaden zijn zeer kortlevend (korter dan één jaar). Tweezaadlobbig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige tot soms half beschaduwde plaatsen op warme, droge tot vochtige, matig voedselrijke, stikstofrijke, neutrale tot vaak kalkhoudende grond (kalksteen, klei, zand, mergel, laagveen en stenige plaatsen).

Groeiplaatsen: Bossen (lichte plekken in loofbossen en in de hoogste delen van schietwilgbossen), struwelen, bosranden, heggen, zeeduinen, waterkanten (beekoeverwallen, steile slootkanten en kribben), bermen, langs holle wegen, langs spoorwegen (spoordijken en op ballastbedden van weinig of niet gebruikte spoorlijnen), kalkhellingen, braakliggende akkers, aan de voet van muren en in knotwilgen.

Verspreiding

Wereld: Europa, noordelijk tot in Zuid-Zweden. Ook in West- en Midden-Azië.


gbif.org

Nederland: Vrij algemeen, maar zeldzaam in het noorden en oosten van het land, op de Veluwe, in Twente en in de Peel.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


Verspreidingsatlas.nl

Algemeen in de Duinen, de Polders en de Maasvallei. Elders vrij algemeen, maar vrij zeldzaam in de Kempen.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.

Wallonië: Vrij algemeen, maar zeer zeldzaam in de Ardennen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 4, Jan Kops (1822)


Flora Batava, deel 4, Jan Kops (1822)


Flora Batava, deel 24, Jan Kops, F.W. van Eeden en L.Vuyck (1915)


Flora Batava, deel 24, Jan Kops, F.W. van Eeden en L.Vuyck (1915)


Flora Batava, deel 25, Jan Kops, F.W. van Eeden en L.Vuyck (1920)


Flora Batava, deel 25, Jan Kops, F.W. van Eeden en L.Vuyck (1920)


Flora Batava, deel 25, Jan Kops, F.W. van Eeden en L.Vuyck (1920)


Flora Batava, deel 25, Jan Kops, F.W. van Eeden en L.Vuyck (1920)


Cleyne Braemen
Cruijdeboek, deel 6, Rembert Dodoens. Van der boomen, haghen, ende alle houtachtighe gewassen, en van huerder vruchten, gummen ende sapen ondersceet, fatsoen, naem, natuere, cracht ende werkinghe (1554)


Cleyne Braemen
Cruijdeboek, deel 6, Rembert Dodoens. Van der boomen, haghen, ende alle houtachtighe gewassen, en van huerder vruchten, gummen ende sapen ondersceet, fatsoen, naem, natuere, cracht ende werkinghe (1554)


Cleyne Braemen
Cruijdeboek, deel 6, Rembert Dodoens. Van der boomen, haghen, ende alle houtachtighe gewassen, en van huerder vruchten, gummen ende sapen ondersceet, fatsoen, naem, natuere, cracht ende werkinghe (1554)


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Gartenflora, deel 41, E. von Regel (1892)


Herbier de la France, deel 8, P. Bulliard (1776-1783)


Atlas des plantes de France, deel 2, Amédée Masclef (1890)


Vollständige Beschreibung und Abbildung der Sämmtlichen Holzarten, F.L. Krebs (1826)


Traité des arbrisseaux et des arbustes cultivés en France, J.H. Jaume Saint-Hilaire (1825)


Traité des arbres et arbustes, Nouvelle édition, deel 6,H.L. Duhamel du Monceau, P.J. Redouté (1815)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 3, J.E. Sowerby (1864)


Svensk botanik, deel 4, J.W. Palmstruch e.a. (1807)


British entomology, deel 5, J. Curtis (1823-1840)


British entomology, deel 6, J. Curtis (1823-1840)


Bilder ur Nordens Flora, deel 2, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra