Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Donzige klit - Arctium tomentosum

Andere namen

Frysk: Klitte

English: Woolly burdock

Français: Bardane tomenteuse

Deutsch: Filzige Klette

Verouderde of andere namen: Donzige klis

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Asterales

Familie: Asteraceae (Composietenfamilie)

Geslacht: Arctium (Klit)

Soort: Arctium tomentosum

Naamgeving (Etymologie): Klit heeft te maken met de vorm van de vruchten. Arctium is afkomstig van het Griekse arctos (beer), vanwege de ruwe bladen, maar met name de stekelige bloemhoofdjes, die op de borstelige, ruwe berenhuid lijken. Tomentosum betekent viltig.

Kruising: Donzige klit kan een kruising vormen met Gewone klit (Arctium x mixtum) en met Grote klit (Arctium x ambiguum).

Arctium x mixtum


© Rutger Barendse - verspreidingsatlas.nl


© Rutger Barendse - verspreidingsatlas.nl


© Rutger Barendse - verspreidingsatlas.nl

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Tweejarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Juli, augustus en september.

Afmeting: 50-150 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiant - CC BY-SA 4.0

Wortels: Een penwortel.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


mam.ansp.org - CC BY-NC 3.0

Stengels: Een rechtopstaande bloeistengel.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: De onderste bladeren worden tot 50 cm lang. Ze zijn breed hartvormig. Van onderen zijn ze wit spinnenwebachtig behaard. Ze hebben een gevulde steel.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. De bloeiwijze is schermvormig en van boven vrijwel vlak. De paarse bloemhoofdjes zijn bolvormig en 1½-3 cm. Ze hebben een vrij lange steel. Er zijn alleen buisbloemen. Het omwindsel is dicht spinnenwebachtig-wollig behaard, maar wordt na de bloei spoedig kaal. De buitenste omwindselbladen zijn groen met een haakvormige top. De binnenste omwindselbladen zijn paars met een korte, rechte stekelpunt. Ze zijn breder dan de overige omwindselbladen (deze hebben evenwijdige zijranden en een afgeknotte of plotseling toegespitste top).


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Vruchten: Een dopvrucht of nootje. Tweezaadlobbig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Biotoop

Bodem: Zonnige plaatsen op vochtige, voedselrijke, met name stikstofrijke, kalkrijke en humusrijke kleigrond.

Groeiplaatsen: Bermen, omgewerkte grond, humeuze ruigten, bosranden, heggen, struwelen, waterkanten (langs rivieren), ruigten, ruderale plaatsen, boerenerven en bij toegangsdammen van bouwland.

Verspreiding

Wereld: West- en Midden-Azië en Midden- en Oost-Europa, westelijk tot in Nederland en België. Ingeburgerd op verspreide plaatsen elders op het noordelijk halfrond.

Nederland: Vrij zeldzaam in het oosten van Groningen en in het Gelderse rivierengebied. Elders veel zeldzamer.

Vlaanderen: Zeer zeldzaam in het Brabants district en in het Maasgebied.

Wallonië: Zeldzaam tot zeer zeldzaam in het Maasgebied en in de zuidelijke Ardennen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Lappa tomentosa
Flora Batava, deel 13, Jan Kops, F. A. Hartsen en F.W. van Eeden (1868)


2. Graue Klette
Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Lappa tomentosa
Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Lappa tomentosa var. denudata
Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Bilder ur Nordens Flora, deel 1, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)


Flora regni borussici, deel 10, A.G. Dietrich (1842)

© 2001-2020 K.M. Dijkstra