Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Geelgroene vrouwenmantel - Alchemilla xanthochlora

Andere namen

Frysk: Gielige liuweprint

English: Intermediate Lady's mantle

Français: Alchémille vert jaune

Deutsch: Gelbgrüne Frauenmantel

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Rosales

Familie: Rosaceae (Rozenfamilie)

Geslacht: Alchemilla (Vrouwenmantel)

Soort: Alchemilla xanthochlora

Naamgeving (Etymologie): Vrouwenmantel heeft haar naam gekregen omdat de bladeren als een ouderweste mantel geplooid zijn. Alchemilla komt van het Arabische alkemelieh (alchemie), omdat de dauwdruppels, die op de bladen voorkomen, door de alchimisten bij hun experimenten om goud uit allerlei stoffen te verkrijgen, gebruikt werden. Ook bij hun zoeken naar de steen der wijzen werd de plant gebruikt, want men beweerde dat zij geheime krachten bevatte. Xanthochlora betekent geelgroen.

Opmerking: Alchemilla vulgaris is de verzamelnaam van een zeer variabele soort, die tegenwoordig verdeeld wordt in aparte soorten.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Mei, juni, juli, augustus, september, oktober.

Afmeting: 15-80 cm.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


http://www.kuleuven-kulak.be/


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Wortels: Een houtige voor een deel boven de grond kruipende wortelstok.


http://herbariaunited.org/


http://herbariaunited.org/


http://herbariaunited.org/


http://herbariaunited.org/

Stengels: De bladstelen zijn begroeid met rechtopstaande of schuin omhoog groeiende haren.


http://www.kuleuven-kulak.be/


http://www.kuleuven-kulak.be/


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bladeren: De bovenkant van de wortelbladen is kaal, maar soms groeien enkele haren aan de bladranden en in de plooien. De wortelbladen hebben brede en meestal afgeronde lobben. De steunblaadjes van de wortelbladen verdrogen niet snel.


http://www.kuleuven-kulak.be/


http://www.kuleuven-kulak.be/


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bloemen: Tweeslachtig. Een samengestelde bebladerde bloeiwijze met groengele, 2-4 mm grote bloemen. De bloemen hebben geen kroonbladen, maar wel vier kelkbladen, vier bijkelkbladen, vier meeldraden, waarvan de helmknoppen niet openspringen, en één onderstandige stamper. De kelkbuis is kaal of soms met een enkele haar. De kelkbladen zijn korter of iets langer dan de kelkbuis. Na de bloei staan ze omhoog gericht. De bijkelkbladen zijn veel kleiner dan de kelkbladen.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


http://www.kuleuven-kulak.be/


http://www.kuleuven-kulak.be/


http://www.kuleuven-kulak.be/

Vruchten: Een eenzadige dopvrucht of nootje. Tweezaadlobbig.


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige tot half beschaduwde plaatsen op vrij droge tot vrij natte, matig voedselrijke, neutrale tot licht kalkhoudende, grazige grond.

Groeiplaatsen: Bermen, grasland (nat, bemest grasland), bosranden, zeeduinen en waterkanten (langs beken en rivieren).

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit West- en Midden-Europa. Ingeburgerd in Australië.


gbif.org

Nederland: Zeer zeldzaam in Zuid-Limburg, in de Hollandse duinen en in Midden-Nederland.
Rode lijst 2012. Gevoelig. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Zeer zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Zeer zeldzaam. Oorspronkelijk het meest in de Voerstreek en in de Limburgse Kempen.
Rode lijst. Zeer zeldzaam.

Wallonië: Algemeen ten zuiden van de lijn Samber en Maas. Elders plaatselijk vrij algemeen.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.

Toepassingen

Vrouwenmantels kennen een veelzijdige medicinale toepassing. Vroeger werd vrouwenmantel o.a. toegepast tegen ernstige menstruatiepijnen.

© 2001-2018 K.M. Dijkstra