Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Gewone duivenkervel - Fumaria officinalis

Andere namen

Frysk: Remke

English: Common Fumitory

Français: Fumeterre officinale

Deutsch: Erdrauch

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Ranunculales

Familie: Papaveraceae (Papaverfamilie)

Geslacht: Fumaria (Duivenkervel)

Soort: Fumaria officinalis

Naamgeving (Etymologie): Duiven eten graag van de plant en de bladen lijken op die van Kervel, vandaar de Nederlandse naam. Fumaria is afgeleid van het Latijnse woord fumus (rook). Er zijn twee verklaringen voor de naam in omloop. 1. Als je het sap van de plant je ogen komt, komen er tranen en dat geeft hetzelfde gevoel alsof er rook in je ogen is gekomen. 2. Vroeger meende men dat de plant zich ook kon ontwikkelen uit damp of walm die uit de aarde opsteeg. Officinalis komt van het Latijnse officium (werkplaats, in plantkundig/medische verband is dat de apotheek). Officinalis betekent in gebruik in de apotheek / geneeskrachtig.

Ondersoorten: Fumaria officinalis subsp. officinalis is veruit het meest algemeen. Fumaria officinalis subsp. wirtgenii is hier veel zeldzamer.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Mei, juni, juli, augustus, september, oktober.

Afmeting: 20-50 cm.


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


Anneli Salo -
CC BY-SA 3.0


AnRo0002 -
CC0

Wortels


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org

Stengels: De gladde, holle, kantige en klimmende stengels zijn kaal. Ze hebben geen ranken en zijn sterk vertakt. De stengels liggen vaak over de andere vegetatie.


© Hans Hillewaert -
CC BY-SA 3.0


Grezty - Public Domain


H. Zell -
CC BY-SA 3.0


Orchi -
CC BY-SA 3.0

Bladeren: De verspreidstaande blauwgroene bladeren zijn dubbel geveerd. De bladslippen zijn vlak, lijnvormig tot langwerpig en 2-3 mm breed. Er zijn geen steunblaadjes.


H. Zell -
CC BY-SA 3.0


Zeynel Cebeci -
CC BY-SA 4.0


Javier martin - Public Domain


Tauno Erik -
GFDL

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemtrossen bevatten twintig tot veertig bloemen. De bloemen, met spoor, zijn langer dan de bloemsteel. Ze worden 7-9 mm lang en zijn lichtroze tot rozerood met een donkere top. De twee kelkbladen bedekken niet de hele breedte van de kroon en zijn 2-3 mm lang. Ze vallen snel af. Elke bloem heeft een schutblaadje. Het vruchtbeginsel is bovenstandig.


Fornax -
CC BY-SA 3.0


Orchi -
CC BY-SA 3.0


Isidre blanc -
CC BY-SA 4.0


Carsten Niehaus -
CC BY-SA 3.0

Vruchten: Een eenzadige dopvrucht of nootje. De iets rimpelige en ruwe vruchten zijn ongeveer 2 mm lang en 2½-3 mm breed (een afgeplat bolletje). Ze groeien aan rechte, schuin omhoog staande stelen, die langer zijn dan de schutbladen. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


Lolium - tela-botanica.org - 
CC BY-SA 2.0 FR


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen op matige droge tot matig vochtige, omgewerkte, matig voedselrijke tot zeer voedselrijke, goed doorlatende, zwak zure tot meestal kalkrijke grond (zand, leem, zavel en lichte klei).

Groeiplaatsen: Moestuinen, akkers, wijngaarden, bermen (open plekken en omgeploegde bermen), braakliggende grond, ruigten, ruderale plaatsen, plantsoenen en bouwterreinen.

Verspreiding

Wereld: Vrijwel heel Europa, West-Siberië, Klein-Azië en Noord-Afrika. Ingeburgerd in o.a. Noord- en Zuid-Amerika, Nieuw-Zeeland en Zuid-Afrika.


gbif.org

Nederland: Vrij algemeen in het rivierengebied, Limburg, Noord-Brabant, Zeeland, Holland en het noordelijk zeekleigebied. Elders zeldzaam.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Al voor 1500 ingevoerd (archeofyt).

Gewone duivenkervel

verspreidingsatlas.nl

Fumaria officinalis subsp. wirtgenii

verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vrij algemeen, maar zeldzaam in de Kempen.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.

Wallonië: Vrij algemeen, maar zeldzaam in de Ardennen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 2, Jan Kops (1807)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 1, Dirk Leonard Oskamp (1796)


Cruijdeboek, deel 1, Rembert Dodoens. Gheslacht, onderscheet, fatsoen, naemen, cracht ende werckinghe (1554)


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Deutschlands flora, deel 1, J. Sturm, J.W. Sturm (1796-1798)


Deutschlands flora, deel 14, J. Sturm, J.W. Sturm (1831-1833)


Botanischer Bilderatlas nach De Candolle's Natürlichem Pflanzensystem, Carl Hoffmann (1884)


Botanischer Bilderatlas nach dem natürlichem Pflanzensystem, K. Hoffmann, E. Dennert (1911)


Unsere Unkräuter, Zweite Auflage, L. Klein (1926)


Unkrauttaflen - Weed plates - Planches des mauvaises herbes - Ugressplansjer, E. Korsmo (1934-1938)


Kräuterbuch, Unsere Heilpflanzen in Wort und Bild, Friedrich Losch (1914)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)


Svensk botanik, deel 1, J.W. Palmstruch e.a. (1803)


Bilder ur Nordens Flora, deel 1, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)


British entomology, deel 5, J. Curtis (1823-1840)


Flora Londinensis, deel 2, William Curtis (1777-1778)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 1, J.E. Sowerby (1863)


Medical Botany, deel 3, W. Woodville, W.J. Hooker, G. Spratt (1832)


A curious herbal, deel 1, E. Blackwell (1737)


Herbier de la France, deel 4, P. Bulliard (1776-1783)


Flora Parisiensis, deel 2, P. Bulliard (1776-1781)


Flore médicale, deel 4, F.P. Chaumeton (1830)


Nouvelle iconographie fourragère (Atlas) J. Gourdon, P. Naudin (1865-1871)


Atlas des plantes de France, deel 2, Amédée Masclef (1890)


Flora regni borussici, deel 5, A.G. Dietrich (1837)


Icones plantarum medico-oeconomico-technologicarum, deel 1, F.B. Vietz (1800)


Introductio generalis in rem herbariam, deel 3, A.Q. Rivinus (1690-1777)


Hortus Eystettensis, deel 1, Bessler, Basilius (1620)


New Kreüterbuch, L. Fuchs (1543)


Plantarum seu stirpium icones, deel 1, M. de Lobel (1581)

© 2001-2019 K.M. Dijkstra