Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Gewone reigersbek - Erodium cicutarium

Andere namen

Frysk: Reagersbek

English: Common stork's-bill

Français: Bec-de-grue

Deutsch: Gewöhnlicher Reiherschnabel

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Geraniales

Familie: Geraniaceae (Ooievaarsbekfamilie)

Geslacht: Erodium (Reigersbek)

Soort: Erodium cicutarium

Naamgeving (Etymologie): De vrucht lijkt op de snavel van een reiger, vandaar de Nederlandse naam reigersbek. Erodium is afgeleid van het Griekse erodios (reiger), omdat de vruchten op de snavel van een reiger lijken. Cicutarium betekent als Cicuta (Waterscheerling).

Ondersoort: De andere ondersoort is Duinreigersbek (Erodium cicutarium subsp. dunense).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: April, mei, juni, juli, augustus, september en oktober.

Afmeting: 5-60 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Wortels: Een hoofdwortel met  bijwortels.


Forest en Kim Starr - CC BY 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY 3.0

Stengels: De niet kleverige stengels zijn vaak sterk vertakt. Ze zijn begroeid met gewone haren met daartussen korte klierharen. Soms grote matten vormend.


© Wijnand van Buuren - verspreidingsatlas.nl


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: De bladeren zijn vaak rood aangelopen en tot aan de middennerf veerdelig. De deelblaadjes zijn nog een keer gedeeld in smalle, spitse slippen.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. Bloeiwijzen met vaak  drie of meer bloemen. Deze zijn paarsrood of wit, 0,8-1,7 cm en meestal met een vlek op de twee bovenste, korte kroonbladen. Bloemen met tien stijl  en vijf stempels.p>


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Vruchten: Een kluisvrucht. De behaarde vruchten zijn 1-4 cm lang. De dopvruchtjes  hebben onder de indeukingen aan de top een richeltje met daaronder een groefje. Tweezaadlobbig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen op droge, voedselarme tot matig voedselrijke, basische grond (zand, zavel en stenige plaatsen).

Groeiplaatsen: Akkers, pioniervegetaties, bermen, braakliggende grond, opgespoten grond, langs spoorwegen (spoorbermen en spoorwegterreinen), ruderale plaatsen, vluchtheuvels, parkeerplaatsen, tussen straatstenen, grasland (grasvelden, weiland en open plekjes in hooiland), zandstrandjes in het IJsselmeergebied, zeeduinen (langs duinpaden en voormalige duinakkertjes), rivierduinen en ruigten.

Verspreiding

Wereld: In alle werelddelen. Vermoedelijk komt de plant oorspronkelijk uit het Middellandse-Zeegebied.


gbif.org

Nederland: Algemeen, maar vrij zeldzaam in het noordoosten en zeldzaam in het noordelijk zeekleigebied.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Algemeen, maar zeldzaam in de duinen en vrij zeldzaam in de Leemstreek.

Wallonië: Algemeen, maar zeer zeldzaam in de Ardennen.

Oude illustraties


Flora Batava, deel 1, Jan Kops (1800)


Flora Batava, deel 1, Jan Kops (1800)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

Naamgeving (Etymologie): De vrucht lijkt op de snavel van een reiger, vandaar de Nederlandse naam reigersbek. Erodium is afgeleid van het Griekse erodios (reiger), omdat de vruchten op de snavel van een reiger lijken. Cicutarium betekent als Cicuta (Waterscheerling).

Ondersoort: De andere ondersoort is Duinreigersbek (Erodium cicutarium subsp. dunense).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: April, mei, juni, juli, augustus, september en oktober.

Afmeting: 5-60 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Wortels: Een hoofdwortel met  bijwortels.


Forest en Kim Starr - CC BY 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY 3.0

Stengels: De niet kleverige stengels zijn vaak sterk vertakt. Ze zijn begroeid met gewone haren met daartussen korte klierharen. Soms grote matten vormend.


© Wijnand van Buuren - verspreidingsatlas.nl


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


AnRo0002 - CC0

Bladeren: De bladeren zijn vaak rood aangelopen en tot aan de middennerf veerdelig. De deelblaadjes zijn nog een keer gedeeld in smalle, spitse slippen.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Olivier Pichard - CC BY-SA 3.0


Forest en Kim Starr - CC BY 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. Bloeiwijzen met vaak  drie of meer bloemen. Deze zijn paarsrood of wit, 0,8-1,7 cm en meestal met een vlek op de twee bovenste, korte kroonbladen. Bloemen met één stijl  en vijf stempels.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Vruchten: Een kluisvrucht. De behaarde vruchten zijn 1-4 cm lang. De dopvruchtjes  hebben onder de indeukingen aan de top een richeltje met daaronder een groefje. Tweezaadlobbig.


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen op droge, voedselarme tot matig voedselrijke, basische grond (zand, zavel en stenige plaatsen).

Groeiplaatsen: Akkers, pioniervegetaties, bermen, braakliggende grond, opgespoten grond, langs spoorwegen (spoorbermen en spoorwegterreinen), ruderale plaatsen, vluchtheuvels, parkeerplaatsen, tussen straatstenen, grasland (grasvelden, weiland en open plekjes in hooiland), zandstrandjes in het IJsselmeergebied, zeeduinen (langs duinpaden en voormalige duinakkertjes), rivierduinen en ruigten.

Verspreiding

Wereld: In alle werelddelen. Vermoedelijk komt de plant oorspronkelijk uit het Middellandse-Zeegebied.


gbif.org

Nederland: Algemeen, maar vrij zeldzaam in het noordoosten en zeldzaam in het noordelijk zeekleigebied.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Algemeen, maar zeldzaam in de duinen en vrij zeldzaam in de Leemstreek.

Wallonië: Algemeen, maar zeer zeldzaam in de Ardennen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 1, Jan Kops (1800)


Flora Batava, deel 1, Jan Kops (1800)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

   

© 2001-2018 K.M. Dijkstra