Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Grijs havikskruid - Hieracium praealtum

Andere namen

Frysk:

English: Kingdevil

Français: Epervière fausse-piloselle

Deutsch: Florentiner Habichtskraut

Verouderde of andere namen: Hieracium piloselloides, Hieracium bauhinii, Hieracium hyperboreum, Pilosella praealta

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Asterales

Familie: Asteraceae (Composietenfamilie)

Geslacht: Hieracium (Havikskruid)

Soort: Hieracium praealtum

Naamgeving (Etymologie): Hieracium komt van het Griekse hierax (havik). De Oude Grieken meenden, dat de havik van deze planten gebruik maakte, om zijn gezichtsvermogen te versterken. Praealtum betekent heel hoog of heel diep en bauhinii is genoemd naar de Zwitserse botanicus Caspar Bauhin (1560-1624).

Ondersoorten: Een vorm met uitlopers wordt wel onderscheiden als Hongaars havikskruid (Hieracium bauhinii of Hieracium praealtum subsp. bauhinii). Een een andere ondersoort is Florentijns havikskruid (Hieracium praealtum subsp. piloselloides of Hieracium piloselloides). Ook Weidehavikskruid wordt soms bij deze soort ondergebracht.

Kruising: Waar Grijs havikskruid en Muizenoor samen optreden, kunnen ze een bastaard vormen (Hieracium x brachiatum), die nogal veel op Weidehavikskruid lijkt en zich hiervan voornamelijk onderscheidt door een grijzere kleur, geen zwarte klierharen en de bladen zijn grijsachtig groen.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Mei, juni, juli en augustus.

Afmeting: 20-80 cm.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Erik van Dijk - CC BY-NC-ND 3.0


© Erik Slootweg - CC BY-NC-ND 3.0


© Arno van Stipdonk - CC BY-NC-ND 3.0

Wortels


hasbrouck.asu.edu - CC0-1.0


storage.idigbio.org - CC BY-NC 3.0


storage.idigbio.org - CC BY-NC 3.0


europeana.eu - CC BY-SA 3.0

Stengels: De grijsgroene stengels zijn meestal weinig behaard. Er zijn hoogstens drie stengelbladen. Met of zonder uitlopers.
Hongaars havikskruid: Altijd met uitlopers.


© P.B. Pelser - http://phytoimages.siu.edu/


© Sipke Gonggrijp - CC BY-NC-ND 3.0


© Gertjan van Noord - CC BY-ND 3.0


© Willem Vergoossen - CC BY-NC-ND 3.0

Bladeren: Bladrozetten met vaak talrijke bladen. De bladen zijn smal spatelvormig tot lijnvormig en meestal smaller en spitser dan die van Weidehavikskruid.
Hongaars havikskruid: Met wijd uiteenstaande bladen.


© P.B. Pelser - http://phytoimages.siu.edu/


© Sipke Gonggrijp - CC BY-NC-ND 3.0


© Erik van Dijk - CC BY-NC-ND 3.0


© Ruud van Middelkoop - CC BY-NC-ND 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. Veel bloemhoofdjes in een tuil, soms met één of enkele lager aftakkende neventuiltjes. De bloemen zijn geel zonder een rode kleur aan de onderkant. Er zijn alleen lintbloemen.
Hongaars havikskruid: Met omwindsels met meer klierloze haren dan klierharen.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© P.B. Pelser - http://phytoimages.siu.edu/


© P.B. Pelser - http://phytoimages.siu.edu/


© Sipke Gonggrijp - CC BY-NC-ND 3.0

Vruchten: Een eenzadige dopvrucht of nootje. De zaden zijn bruin.Tweezaadlobbig.
Hongaars havikskruid: De nootjes zijn donker bruinpurper.


© Erik van Dijk - CC BY-NC-ND 3.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige, vaak snel opwarmende, vrij open (pioniervegetaties) tot grazige plaatsen op droge, matig voedselarme tot matig voedselrijke, zwak zure grond (zand, leem en stenige plaatsen).

Groeiplaatsen: Bermen, grasland, langs spoorwegen (spoordijken en spoorwegterreinen), mijnsteenbergen, afgravingen (leemgroeven en grindgaten), ruigten, bosranden, kapvlakten, heide, tussen straatstenen, industrieterreinen en stortplaatsen.

Verspreiding

Wereld: West-Azië, Oost-, Zuid- en Midden-Europa. Westelijk tot in Nederland en België.
Hongaars havikskruid komt van oorsprong uit Midden-Europa, westelijk tot in het oosten van België en het oosten van Frankrijk.
Florentijns havikskruid komt oorspronkelijk uit Zuid- en Midden-Europa en Zuidwest-Azië.


gbif.org

Nederland: Vrij algemeen in Zuid-Limburg en vrij zeldzaam in de rest van Limburg. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.

Grijs havikskruid

verspreidingsatlas.nl

Hongaars havikskruid (Hieracium praealtum subsp. bauhinii)

verspreidingsatlas.nl

Florentijns havikskruid (Hieracium praealtum subsp. praealtum)

verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Zeldzaam tot zeer zeldzaam. Het meest in het noordelijke Maasgebied.
Rode lijst. Criteria niet toepassing.

Wallonië: Zeldzaam tot zeer zeldzaam.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm

© 2001-2018 K.M. Dijkstra