Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Grote ereprijs - Veronica persica

Andere namen

Frysk: Grut blaublomke

English: Common field-speedwell

Français: Véronique de Perse

Deutsch: Persischer Ehrenpreis

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Lamiales

Familie: Plantaginaceae (Weegbreefamilie)

Geslacht: Veronica (Ereprijs)

Soort: Veronica persica

Naamgeving (Etymologie): De naam ereprijs is mogelijk afkomstig van de Vlaamse botanist Dodoens, die de planten eer ende prijs oft loff gaf vanwege hun geneeskrachtige eigenschappen. Er zijn echter nog een tweetal verklaringen in omloop. Ereprijs zou zijn naam te danken hebben aan het feit dat in de Middeleeuwen winnaars van grote toernooien een krans kregen van deze bloemen. Een derde verklaring is dat een Frankische koning vele jaren aan huiduitslag leed en daarvoor, na goede raad van een jager, dit plantje gebruikte en genas van de huiduitslag. Toen gaf hij het plantje de naam ereprijs. Veronica is genoemd naar de heilige Veronica. Veronica zou in een zweetdoek de afdruk gekregen hebben van het aangezicht van Christus. Sommigen menen in de bloem een weergave te zien van die afdruk. Persica is de Latijnse naam voor de perzik, omdat deze uit Perzië (Iran) was ingevoerd.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Maart, april, mei, juni, juli, augustus en september.

Afmeting: 15-30 cm.


4028mdk09 - CC BY-SA 3.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Wortels: Worteldiepte tot 20 cm.


storage.idigbio.org - CC BY-NC 3.0


storage.idigbio.org - CC0-1.0


bisque.iplantcollaborative.org - CC0-1.0


images.cyberfloralouisiana.com - CC BY-NC 3.0

Stengels: De liggende tot min of meer opstijgende, behaarde  stengels hebben aan de basis vaak bijwortels. Losgeraakte stengeldelen kunnen weer wortels vormen.


Fan of Zhirkov - CC BY-SA 3.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bladeren:   De 1-3 cm lange blaadjes zijn onderaan tegenoverstaand, maar bovenaan staan ze  verspreid. De driehoekig-eironde blaadjes zijn grof getand en kort gesteeld. De bladsteel is tot 0,8 cm lang. De lichtgroene stengelbladen worden naar boven toe nauwelijks kleiner. Ze zijn aan beide kanten behaard.


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bloemen: Tweeslachtig. De alleenstaande, grote bloemen groeien op lange, dunne stelen in de bladoksel. Ze komen vrij ver buiten de bladen uit. De viertallige bloemen zijn blauw en in het midden wit, de onderste kroonbladen zijn lichter van kleur. Ze worden 0,8-1,2 cm. De kroonbuis  is kort. De vier  kelkslippen zijn langwerpig-eirond. Er zijn twee opzij stekende meeldraden. Het vruchtbeginsel  is bovenstandig. De  stijl met stempel  is 2-3 mm lang.


Trachemys - CC BY 3.0


AnRo0002 - CC0


AnRo0002 - CC0


Uoaei1 - CC BY-SA 3.0

Vruchten: Een doosvrucht. De tweelobbige vruchten zijn 4-6 mm lang en 0,8-1 cm breed en zijn bezet met enkele verspreide klierharen. De vier kelklobben zijn langer dan de vrucht. De platte zaden zijn ongeveer 2  bij 1,5 mm  en hebben een iets gekartelde rand. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Steve Hurst - @ USDA-NRCS PLANTS Database


Hugowolf - CC BY 2.5


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl

 

 

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen (pionier) op vochtige tot matig droge, voedselrijke tot zeer voedselrijke, meestal kalkhoudende grond (vooral op klei, ook wel op leem of zavel).

Groeiplaatsen: Akkers (vooral hakvruchten, maar ook wel tussen graan en braakliggende akkers), wijngaarden, moestuinen, bij mesthopen, omgewerkte bermen, braakliggende grond, dijken, waterkanten (slootkanten) en langs spoorwegen (spoorwegterreinen).

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit Zuid- en West-Aziatische berggebieden. Ingeburgerd in alle werelddelen, in gebieden met een gematigd klimaat.


gbif.org

Nederland: Algemeen in het rivierengebied, in het westen van het land, in het noordelijk zeekleigebied en in Zuid-Limburg. Elders zeldzamer. Sinds 1843 in Nederland.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Ingeburgerd in de 19de eeuw.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Algemeen, maar zeldzaam in de Kempen. Sinds 1824 in België.
Rode lijst. Criteria niet van toepassing.

Wallonië: Algemeen, maar vrij zeldzaam in de Ardennen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 16, Jan Kops en F.W. van Eeden (1881)


Flora Batava, deel 16, Jan Kops en F.W. van Eeden (1881)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra