Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Hazenpootje - Trifolium arvense

Andere namen

Frysk: Mûzeklaver

English: Hare's-foot clover

Français: Trèfle des champs

Deutsch: Hasen-Klee

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Fabales

Familie: Fabaceae (Vlinderbloemenfamilie)

Geslacht: Trifolium (Klaver)

Soort: Trifolium arvense

Naamgeving (Etymologie): De Nederlandse naam heeft te maken met de vorm van het bloemhoofdje (vruchthoofdje). Trifolium komt van het Latijnsche tri (drie) en folium (blad). De bladen zijn drietallig. Arvense betekent op akkers groeiend.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig, maar soms tweejarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Juli, augustus, september en oktober.

Afmeting: 5-30 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Wortels: Een penwortel.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Stengels: De rechtopstaande of soms bijna liggende stengels zijn meestal gevuld, sterk vertakt en dicht grijsviltig behaard.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Grada Menting - verspreidingsatlas.nl


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: De verspreidstaande  onderste blaadjes zijn gesteeld, maar de bovenste zijn zittend. Voor de bloei zijn de samengestelde bladen  (drie deelblaadjes) matig behaard en sterk wijnrood aangelopen. De bladen hebben omgekeerd hartvormige tot langwerpige  deelblaadjes. Tijdens de bloei worden de bladeren dicht grijsviltig. De onderste bladeren sterven dan af. De later gevormde bladen hebben langwerpige deelblaadjes. De twee  steunblaadjes zijn langwerpig en lang toegespitst. De bladstelen zijn korter tot iets langer dan de steunblaadjes. De bladrand is gaaf.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Grada Menting - verspreidingsatlas.nl


© Grada Menting - verspreidingsatlas.nl

Bloemen: Tweeslachtig. De sterk behaarde,  iets cilindervormige bloeiwijzen (hoofdjes) staan op lange stelen in de bladoksels en aan de top van de stengels. De bloemen zijn wit tot roze en ongeveer 4 mm lang. Ze zijn veel korter dan de kelk en gaan voor een groot deel schuil onder de dichte beharing van de vijf  roodaangelopen, naaldvormige kelktanden.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl

Vruchten: Een doosvrucht. De kleine, bruine  peulen bevatten maar één zaadje. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


dzn.eldoc.ub.rug.nl

 

Biotoop

Bodem: Zonnige, open tot grazige plaatsen (vaak een pionier) op droge, matig voedselarme tot matig voedselrijke, meestal kalkarme, zure grond. Vooral op bewerkte of verplaatste plaatsen. Ook op stenige grond.

Groeiplaatsen: Akkers (akkerranden en braakliggende akkers), grasland (schraal grasland, grasvelden en kalkgrasland), bermen, zeeduinen (duingrasland), afgravingen (zand- en steengroeven), heide, langs spoorwegen (spoorwegterreinen), industrieterreinen, haventerreinen, mijnterreinen, beweide zandduintjes, opgespoten grond en ruigten.

Verspreiding

Wereld: Europa, behalve in het hoge noorden. Ook in West-Azië en Noord-Afrika. Ingeburgerd in Noord-Amerika, Australië en Nieuw-Zeeland.


gbif.org

Nederland: Vrij algemeen in Noord-Brabant, Zeeuws-Vlaanderen, Gelderland en in de duinen. Elders plaatselijk vrij algemeen, maar zeldzaam in het noordelijk zeekleigebied, Zuidoost-Fryslân en West- en Midden-Drenthe.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vrij algemeen. Het meest in de duinen, de Kempen en in stedelijke gebieden.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.

Wallonië: Vrij algemeen, maar zeldzaam in de Ardennen.

Toepassingen

De plant is erg geschikt voor droogboeketten.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 1, Jan Kops (1800)


Flora Batava, deel 1, Jan Kops (1800)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 3, Johan Carl Krauss (1796)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 3, Johan Carl Krauss (1796)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


B
Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra