Wilde planten in Nederland en België

Kleine keverorchis - Neottia cordata

Frysk: Amelanner stobbekrûd

English: Heartleaf Twayblade

Français: Listère à feuilles en cœur

Deutsch: Kleines Zweiblatt

Synoniemen: Listera cordata

Familie: Orchidaceae (Orchideeënfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Neottia is Grieks en betekent vogelnest. Het is afgeleid van neottos (pas geboren), naar de vorm van de wortelstok met de daaraan zittende deelen. Cordata betekent hartvormig.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Geofyt.

Hoofdbloei: Mei en juni.

Afmeting: 4-20 cm.


Gertjan van Mill -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Cees van Roozendaal - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Walter Siegmund -
CC BY-SA 3.0

Wortels: Een dunne wortelstok.


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org

Stengels: De tere stengels staan rechtop en zijn vaak purperbruin. Bovenaan zijn ze iets behaard en met één of twee bruinachtige scheden aan de voet. In groepen groeiend.


Mount Rainier National Park -
CC BY 2.0


Albert Herring -
CC BY 2.0


Bernd Haynold -
CC BY 2.5


Bernd Haynold -
CC BY 2.5

Bladeren: De twee tere, tegenoverstaande of heel soms van elkaar verwijderd staande stengelbladen zijn driehoekig-eirond en 1-2½ cm. Ze zijn glanzig donkergroen. Soms is er hogerop nog een derde blad.


Baudewijn Odé -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Jason Hollinger -
CC BY 2.0


Walter Siegmund -
CC BY-SA 3.0


Bernd Haynold -
CC BY 2.5

Bloemen: Tweeslachtig. De zes tot twaalf (zelden tot vijftien) bloemen vormen korte aarvormige trossen met kleine schutbladen. Ze zijn bruinachtig groen of soms roodachtig groen. De bloemdekbladen zijn 2-2½ mm lang. De paarsachtige bloemlip is 3½-4½ mm lang, tweelobbig, zonder spoor en met aan de voet twee zijslipjes. De andere bloemdekbladen staan half af. De plant verspreidt een rottingsgeur.


Gertjan van Mill -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


© Cees van Roozendaal - verspreidingsatlas.nl


Albert Herring -
CC BY 2.0

Vruchten: Een doosvrucht. Eenzaadlobbig.


Thomas Barbin -
CC BY-NC 4.0


Thomas Barbin -
CC BY-NC 4.0


Aaron Wells -
CC BY-NC 4.0


Digitale zadenatlas

Biotoop

Bodem: Beschaduwde plaatsen op matig droge tot meestal vochtige, voedselarme, zure zandgrond.

Groeiplaatsen: Bossen (mosrijke naaldbossen, dennenaanplant en soms onder zomereiken of beuken) en zeeduinen (kruipwilgstruweel in duinvalleien).

Verspreiding

Koude en gematigde streken op het noordelijk halfrond, vooral in berggebieden.

Nederland: Zeer zeldzaam op de Waddeneilanden. Vroeger ook in Drenthe.

Vlaanderen: Niet in Vlaanderen.
Wallonië:
Niet in Wallonië.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Die Orchidaceen Deutschlands, Deutsch-Oesterreichs und der Schweiz, M. Schulze (1894)


Pflanzenleben des Schwarzwaldes, Friedrich Oltmanns (1927)


Sudetenflora, M. Winkler (1900)


Flora regni borussici, deel 1, A.G. Dietrich (1832-1833)


Bilder ur Nordens Flora, deel 2, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 9, J.E. Sowerby (1869)


Flore illustré de Nice et des Alpes-maritimes. Iconographie des Orchidées, J.B. Barla (1868)


The botanical cabinet, deel 6, C. Loddiges, G. Cooke (1827)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Svensk botanik, deel 7, J.W. Palmstruch e.a. (1807-1838)


British entomology, deel 2, J. Curtis (1823-1840)

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL