Wilde planten in Nederland en België

Kropaar - Dactylis glomerata

Kropaar

Frysk: Knopgers

English: Cocksfoot, Slender Cock'sfoot

Français: Dactyle aggloméré, Dactyle souple

Deutsch: Wiesen-Knäuelgras, Wald-Knäuelgras

Synoniemen: Kropaar, Dactylis glomerata en Dactylis polygama, Slappe kropaar

Familie: Poaceae (Grassenfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Dactylis is afgeleid van het Griekse dactylos (vinger), vanwege de vingervormig gelobde pluim. Glomerata betekent opeengehoopt of met kluwens. Lobata betekent gelobd.

Ondersoorten: Kropaar heeft twee ondersoorten. Gewone kropaar (Dactylis glomerata subsp. glomerata) en IJle kropaar (Dactylis glomerata subsp. lobata). Beide ondersoorten worden ook wel beschouwd als twee afzonderlijke soorten (Dactylis glomerata en Dactylis polygama).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Hoofdbloei: Mei t/m augustus.

Afmeting: 30-90 cm.

Gewone kropaar


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Matt Lavin -
CC BY-SA 2.0


Javier martin - Public Domain

IJle kropaar


Rense Haveman -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Daderot -
CC0


Bram van Vliet - CC BY-NC-ND 4.0


Marcin Dyderski -
CC BY-NC 4.0

Wortels: Gewone kropaar: Soms zonder wortelstokken, maar ze kunnen ook een korte wortelstok hebben en uitlopers vormen.
IJle kropaar: Met ondergrondse uitlopers.

Gewone kropaar


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org

IJle kropaar


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


europeana.eu -
CC BY-SA 3.0


europeana.eu -
CC BY-SA 3.0

Stengels: Meestal dichte pollen vormend.
Gewone kropaar
: De rechtopstaande stengels zijn ruw door stekelhaartjes. Niet-bloeiende spruiten zijn afgeplat. De stengels zijn hol tussen de knopen.
IJle kropaar: De lichtgroene stengels zijn slap en vrij dun.

Gewone kropaar


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Forest & Kim Starr -
CC BY 3.0


AnRo0002 -
CC0

IJle kropaar


Ruud van Middelkoop -
CC BY-NC-ND 4.0


Michiel van Vliet -
CC BY-NC-ND 4.0


Michiel van Vliet -
CC BY-NC-ND 4.0


Peter Meininger -
CC BY-NC-SA 4.0

Bladeren: De bladscheden zijn meestal ruw.
Gewone kropaar
: De meestal blauwgroene bladen zijn voor ontplooiing overlangs samengevouwen, daarna worden ze vlak, maar wel gekield doordat de middennerf verdiept ligt. Meestal zijn ze ruw en 0,4-1 cm breed. De eerst gesloten bladschede is scherp gekield.
IJle kropaar: De groene, lange en smalle, gladde of iets ruwe bladen zijn 0,3-0,6 cm breed. Ze zijn niet scherp gekield.

Gewone kropaar


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Matt Lavin -
CC BY-SA 2.0


AnRo0002 -
CC0

IJle kropaar


Peter Meininger - freenatureimages.eu


© Peter Meininger - CC-BY-NC-SA-3.0


© Gertjan van Noord - CC BY-ND 3.0


© Gertjan van Noord - CC BY-ND 3.0

Bloemen: De tamelijk stevige kelkkafjes hebben meestal een kiel met stijve, 0,5 mm lange haren. Het lemma van de onderste bloem heeft meestal een 1-2 mm lange stekelpunt.
Gewone kropaar
: Tweeslachtig. De bloempluim is naar één kant gekeerd. De meestal rechtopstaande pluim is scheef driehoekig en aan de voet onderbroken. De onderste zijtakken staan af. De hoofdas is driekantig met aan twee van de drie zijden zijtakken. De aartjes bevatten twee tot vier bloemen, die elkaar als dakpannen bedekken. Ze zitten in dichte, eenzijdige kluwens aan het eind van de zijassen van de pluim. De twee kelkkafjes zijn meestal ongelijk, met één of drie nerven en ze zijn spits of toegespitst. De kiel van de kelkkafjes en lemma's met enkele haren van tenminste 0,5 mm lang en/of lemma's met een (0,4-)1-2 mm lange stekelpunt.
IJle kropaar: De slanke pluim hangt vaak over, zonder afstaande takken. De aartjes zijn vijf- of zesbloemig en vormen samen losse kluwens. De kelkkafjes zijn kaal, wittig en doorschijnend. De kiel van de kelkkafjes en lemma's met haren van ten hoogste 0,1 mm lang. Lemma's zonder of met een tot 0,2 mm lange stekelpunt.

Gewone kropaar


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0

IJle kropaar


© Peter Meininger - CC-BY-NC-SA-3.0


Stefan.lefnaer - CC BY-SA 4.0


Stefan.lefnaer - CC BY-SA 4.0


Stefan.lefnaer - CC BY-SA 4.0

Vruchten: Een graanvrucht. Na de hoofdbloei kunnen de kafjes van vruchtbare en onvruchtbare aartjes zich zo ontwikkelen, dat er zonder vruchtzetting nieuwe plantjes ontstaan. De zaden zijn zeer kortlevend (korter dan één jaar). Eenzaadlobbig.


herve.goeau - tela-botanica.org -
CC BY-SA 2.0 FR


herve.goeau - tela-botanica.org -
CC BY-SA 2.0 FR


Dominique Remaud - tela-botanica.org -
CC BY-SA 2.0 FR


Digitale zadenatlas

Biotoop

Bodem: Gewone kropaar: Zonnige tot licht beschaduwde plaatsen op matig droge tot vochtige, voedselrijke, meestal bemeste, zwak zure tot iets kalkhoudende grond (meer op minerale grond dan op veen).
IJle kropaar: Licht beschaduwde plaatsen op vochtige, voedselrijke, kalkhoudende, humeuze, niet verstoorde grond.

Groeiplaatsen: Kropaar: Bermen, dijken, ruigten, grasland (verruigde grasvelden, weiland en hooiland), braakliggende grond, omgewerkte grond, boomgaarden, heggen, bosranden, bossen (landgoedbossen) en zeeduinen (plekken met grote menselijke invloed).
IJle kropaar: Bossen (landgoedbossen langs de rivieren, parkbossen, loofbossen en ravijnbossen), bosranden en kapvlakten.

Verspreiding

Wereld: Gewone kropaar: Oorspronkelijk uit Europa, West-Azië en Noordwest-Afrika. Nu in alle werelddelen, in gebieden met een gematigd klimaat.
IJle kropaar: Voornamelijk in Centraal Europa, van de Alpen tot in Zuid-Scandinavië. Westelijk tot in het oosten van Frankrijk en het Maasgebied in België en Nederland en oostelijk tot in de Karpaten en Polen.

Kropaar

Gewone kropaar

IJle kropaar

Nederland: Gewone kropaar: Algemeen.
IJle kropaar: Zeer zeldzaam, o.a. in Zuid-Limburg.

Gewone kropaar

IJle kropaar

Vlaanderen: Gewone kropaar: Algemeen.
IJle kropaar: Zeer zeldzaam ingeburgerd, o.a. in de Leemstreek (bij Meise). Voor het eerst gevonden in 1982, maar mogelijk komt de soort daar al veel langer voor.
Wallonië: Gewone kropaar: Algemeen.
IJle kropaar: Zeer zeldzaam.

Kropaar

Gewone kropaar

IJle kropaar

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 2, Jan Kops (1807)


Deutschlands flora, deel 2, J. Sturm, J.W. Sturm (1801-1802)


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Botanischer Bilderatlas nach De Candolle's Natürlichem Pflanzensystem, Carl Hoffmann (1884)


Genera plantarum florae germanicae, Monocotyledones 1 Graminae, deel 2, T.F.L. Nees von Esenbeck (1843)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


British entomology, deel 2, J. Curtis (1823-1840)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)


La flore et la pomone francaises, deel 5, J.H. Jaume Saint-Hilaire (1832)


Plantae per Galliam, Hispaniam et Italiam observatae, J. Barrellier (1714)


Botanischer Bilderatlas nach dem natürlichem Pflanzensystem, K. Hoffmann, E. Dennert (1911)


Plantarum indigenarum et exoticarum Icones ad vivum coloratae, deel 4 (1791)


Svensk botanik, deel 1, J.W. Palmstruch e.a. (1803)


Bilder ur Nordens Flora, deel 3, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)


Flora Parisiensis, deel 5, P. Bulliard (1776-1781)


Atlas des plantes de France, deel 3, Amédée Masclef (1893)

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL