Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Kruipertje - Hordeum murinum

Andere namen

Frysk: Mûzeweet

English: Wall Barley

Français: Orge des rats

Deutsch: Mäusegerste

Verouderde of andere namen: Muizengerst

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Poales

Familie: Poaceae (Grassenfamilie)

Geslacht: Hordeum (Gerst)

Soort: Hordeum murinum

Naamgeving (Etymologie): Hordeum is Oud Latijn voor Gerst. Waarschijnlijk is Hordeum afgeleid van het Griekse horreo (stijf staan, borstelig zijn), naar de ruwe kafnaalden of van het Latijnse hordus (zwaar), omdat gerstenbrood bijzonder zwaar is. Murinum betekent van muizen.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Juni, juli, augustus en september.

Afmeting: 15-70 cm.


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Stefan.lefnaer - CC BY-SA 4.0

Wortels


hasbrouck.asu.edu - CC BY-NC 3.0


hasbrouck.asu.edu - CC BY-NC 3.0


hasbrouck.asu.edu - CC BY-NC 3.0


usuherbarium.usu.edu - CC0-1.0

Stengels: De lichtgroene, rechtopstaande stengels zijn kaal.


AnRo0002 - CC0


AnRo0002 - CC0


Alvesgaspar - CC BY-SA 3.0


Stefan.lefnaer - CC BY-SA 4.0

Bladeren: De lijnvormige bladen zijn voor het ontvouwen om de steel gerold. De bladscheden zijn kaal. Er zitten oortjes aan de bladvoet.


AnRo0002 - CC0


Miwasatoshi - GFDL


Rasbak - CC BY-SA 3.0


Andrea  Moro - CC BY-SA 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. De aar  is 5-9 cm. Per drie aartjes  zijn vier van de zes kelkkafjes  aan de voet duidelijk gevleugeld. De buitenste kelkkafjes van de bloemen aan de zijkant zijn priemvormig. De kafjes van alle bloemen hebben lange naalden. Deze naalden zijn bleekgroen en staan min of meer opgericht.


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


Een aartje
Cor Nonhof  - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Curtis Clark - CC BY-SA 2.5

Vruchten: Een graanvrucht. Eenzaadlobbig.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige, warme, open plaatsen (pionier en tredplant) op droge tot vochtige, matig tot zeer voedselrijke, min of meer verdichte of omgewerkte, vaak kalkhoudende grond (zand en stenige plaatsen).

Groeiplaatsen: Bermen, dijken, grasland, industrieterreinen, haventerreinen, tussen straatstenen, tegen muren, ruderale plaatsen, grasland (betreden grasvelden en speelplaatsen en droge weitjes met een niet-gesloten grasmat), braakliggende grond binnen de bebouwde kom, langs spoorwegen (spoorwegterreinen), zeeduinen en op de grens van trottoirs en muren of heggen.

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit het Middellandse-Zeegebied. Nu in alle werelddelen, in gebieden met een gematigd klimaat


gbif.org

Nederland: Algemeen, maar zeldzaam in het noordoosten.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Algemeen. Het meest in de duinen en het minst in de Kempen.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.

Wallonië: Vrij algemeen, maar zeldzaam tot zeer zeldzaam in de Ardennen, Lotharingen en de Kalkstreek.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 5, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1828)


Flora Batava, deel 5, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1828)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra