Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Luzerne - Medicago sativa

Andere namen

Frysk: Luzerne

English: Lucerne

Français: Luzerne

Deutsch: Luzerne

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Fabales

Familie: Fabaceae (Vlinderbloemenfamilie)

Geslacht: Medicago (Rupsklaver)

Soort: Medicago sativa

Naamgeving (Etymologie): Medicago komt van het Latijnse medicus of medica (van Medië afkomstig). Sativa betekent die gezaaid wordt.

Kruising: Bonte luzerne (zie daar) is de bastaard van Sikkelklaver en Luzerne.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Juni, juli, augustus en september.

Afmeting: 30 tot 80 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


SriMesh - CC BY-SA 3.0


Jean Weber  - CC BY 2.0


AnRo0002  - CC0

Wortels: Een penwortel.


bisque.iplantcollaborative.org - CC BY-NC 3.0


bisque.iplantcollaborative.org - CC0-1.0


sernecportal.org - CC BY-NC 3.0


plantdata.bio.cmich.edu - CC BY-NC 3.0

Stengels: De gevulde, rechtopstaande of soms opstijgende stengels zijn maar weinig behaard en meestal sterk vertakt.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


http://www.kuleuven-kulak.be


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bladeren: De verspreidstaande,  vrijwel kale bladeren zijn drietallig. De 2-3 cm lange deelblaadjes zijn langwerpig met de grootste breedte boven het midden, met een gave rand, maar wel met een getande top. De steunblaadjes zijn smal, met aan de voet hoogstens één tandje.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0


Jean Weber  - CC BY 2.0


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen groeien in langwerpig-eivormige en rijkbloemige trossen. Ze zijn blauwachtig wit tot diep paarsblauw en worden 0,6-1,2 cm. Het vruchtbeginsel  is bovenstandig met een stijl  en twee stempels.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Stefan.lefnaer - CC BY-SA 4.0

Vruchten: Een doosvrucht. De rechte of sikkelvormige peulen zijn 1-1½ cm lang. Ze hebben één tot drie schroefvormige windingen met het gat in het midden, zijn kaal of behaard, bruin-zwart en bevatten meestal meerdere zaden. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Philmarin - CC BY-SA 3.0


Philmarin - CC BY-SA 3.0


Steve Hurst - USDA-NRCS PLANTS Database


Steve Hurst - USDA-NRCS PLANTS Database


© Grada Menting - verspreidingsatlas.nl


Philmarin - CC BY-SA 3.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl

 

Biotoop

Bodem: Zonnige plaatsen op vrij droge tot tot min of meer vochtige, voedselrijke, kalkhoudende grond. De plant verdraagt enig zout (leem, löss, zand, zavel, klei en mergel).

Groeiplaatsen: Bermen, grasland, zeeduinen (duingrasland), braakliggende grond, rivierdijken, waterkanten (rivieroevers), langs spoorwegen (spoorbermen en spoorwegterreinen), ruigten (voedselrijke ruigten), haventerreinen en industrieterreinen.

Verspreiding

Wereld: Zuidwest-Azië, Noord-Afrika en Zuid-Europa. Ingeburgerd in een groot deel van Europa en ook elders in gematigde streken (o.a. Noord-Amerika).


gbif.org

Nederland: Vrij algemeen in Zeeland en de aangrenzende Hollandse duinen en laagveengebieden en plaatselijk vrij algemeen in het rivierengebied, Zuid-Limburg, Flevoland, het noordelijke zeekleigebied en stedelijke gebieden. Elders zeldzaam.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Ingeburgerd in de 19de eeuw.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vrij algemeen in de Polders, de duinen en in stedelijke gebieden. Zeldzaam in de Kempen en de Vlaamse zandstreek.
Rode lijst. Criteria niet van toepassing.


Wallonë: Vrij algemeen in het Maasgebied.

Toepassingen

Luzerne is een van de eerste planten die als veevoergewas in cultuur werd genomen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 16, Jan Kops en F.W. van Eeden (1881)


Flora Batava, deel 16, Jan Kops en F.W. van Eeden (1881)


Echter Ziegerklee
Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

     

© 2001-2018 K.M. Dijkstra