Klaas Dijkstra

Meelbes
Sorbus aria


Klik op een afbeelding om te vergroten.


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0

In het kort.

  • Meelbes of Sorbus aria is een soort uit de Rozenfamilie (Rosaceae).
  • Het is een 2-20 meter hoge boom of struik.
  • Een brede, koepelvormige kroon.
  • De schors is grijs en glad, met later ondiepe richels die afschilferen
  • Bij jonge bomen zijn de twijgen bruin en behaard, maar later worden ze glad en grijs.
  • Eironde, 8-14 cm grote, onregelmatig gezaagde, maar niet ingesneden bladeren. Van boven zijn ze dofgroen en van onderen dicht grijs- of  witviltig.
  • Meelbes bloeit in mei en juni.
  • Dichtbloemige, vlakke tuilen met witte, 0,9-1,4 cm grote bloemen.
  • Eivormige of bolvormige, rode, 0,8-1,5 cm grote bessen.
  • Meelbes groeit op zonnige of licht beschaduwde plaatsen op droge, meestal kalkhoudende, rotsachtige grond.
  • Groeiplaatsen zijn o.a. bossen, struwelen, heggen, rotsige hellingen en langs wegen.
  • Meelbes komt het meest voor in Noord-Afrika en Zuid- en Midden-Europa.
  • In Nederland is deze soort niet ingeburgerd. In België is het een zeldzame inheemse boom of struik.

Uitgebreide beschrijving

Frysk

English Whitebeam

Français Alisier blanc

Deutsch Echte Mehlbeere

Synoniemen Aria edulis, Pyrus aria

Familie Rosaceae (Rozenfamilie)

Naamgeving (Etymologie) Sorbus komt van sobere (opslurpen). Aria is genoemd naar Arië, een streek in Iran.

Levensduur Overblijvend.

Plantvorm Fanerofyt.

Hoofdbloei Mei en juni.

Afmeting 2-20 meter.


© Willem Braam - verspreidingsatlas


Angelwhite - cc by-sa 4.0


Kryp - cc0


Olybrius - cc by-sa 4.0

Stam De schors is grijs en glad, met later ondiepe richels die afschilferen. De boom vormt een brede, koepelvormige kroon.


Fontema - cc by-sa 3.0


Kryp - cc0


Silvano Radivo - cc by-nc-nd 4.0


Marie Portas - cc by-sa 2.0 fr

Takken Bij jonge bomen zijn de twijgen bruin en behaard, maar later worden ze glad en grijs. De groene, eivormige knoppen hebben een wit behaarde punt en een bruine voet. De knoppen kunnen 2 cm lang worden.


Neelix - Public Domain


Franz Xaver - cc by-sa 3.0


Jerzy Opiola - cc by-sa 3.0


MurielBendel - cc by-sa 4.0

Bladeren De eironde bladeren zijn 8-14 cm groot. Ze zijn onregelmatig (dubbel) gezaagd, maar niet ingesneden. Van boven zijn ze dofgroen en van onderen dicht grijs- of  witviltig. Er zijn tien tot veertien paar zijnerven. In de herfst worden de bladeren eerst geel, later bleekbruin en tenslotte bleekgrijs.


© Willem Braam - verspreidingsatlas


MPF - cc by-sa 3.0


Unai.mdldm - cc by-sa 4.0


Roger Griffith - Public Domain

Bloemen Polygaam. De witte, 0,9-1,4 cm grote bloemen groeien in dichtbloemige, vlakke tuilen. Elke bloem heeft twee stijlen. De bloemstelen zijn wit wollig.


© Marian Baars - verspreidingsatlas


Isidre blanc - cc by-sa 4.0


Muriel Bendel - cc by-sa 4.0


Andrea Moro - cc by-sa 4.0

Vruchten en zaden Een pitvrucht. De zwak giftige, eivormige of  bolvormige bessen zijn rood en 0,8-1,5 cm. Tweezaadlobbig.


gbohne - cc by-sa 2.0


gbohne - cc by-sa 2.0


Isidre blanc - cc by-sa 4.0


©2006 Digital Plant Atlas - cc by-nc-sa 3.0 nl

Biotoop

Bodem Zonnige of licht beschaduwde plaatsen op droge, meestal kalkhoudende, rotsachtige grond.

Groeiplaatsen Bossen, struwelen, heggen, rotsige hellingen en langs wegen.

Verspreiding

Wereld Noord-Afrika en Zuid- en Midden-Europa. Noordwestelijk tot in België, Groot-Brittannië en Ierland.

Nederland Niet ingeburgerd. Vrij algemeen.

België Inheems. Vrij zeldzaam.

Toepassingen

Het geelwitte hout is hard, zwaar en taai en fijn van structuur. Het wordt soms gebruikt voor handvatten en triplex. Van de vruchten wordt gelei gemaakt. Thee van gedroogde vruchten werkt tegen maagklachten en is vochtafdrijvend.

2001-2026 K.M. Dijkstra - cc by-sa 4.0