Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Moerasgamander - Teucrium scordium

Andere namen

Frysk:

English: Water Germander

Français: Germandrée des marais

Deutsch: Lauch Gamander

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Lamiales

Familie: Lamiaceae (Lipbloemenfamilie)

Geslacht: Teucrium (Gamander)

Soort: Teucrium scordium

Naamgeving (Etymologie): De Nederlandse naam in afgeleid van het Latijnse woord gamandrea (lage eik), naar de vorm van de bladen van de Echte gamander. Teucrium is genoemd naar Teucros (of Teucer), zoon van Telamon, broeder van Ajax, een van de vorsten van Troje, die de goede eigenschappen van deze planten zou hebben ontdekt. Scordium komt van het Griekse skorodon (Knoflook), omdat de bladen naar Knoflook ruiken.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Juli, augustus en september.

Afmeting: 15-45 cm.


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0


Mathieu Menand  - CC BY-SA 2.0 FR


Mathieu Menand  - CC BY-SA 2.0 FR

Wortels


  http://herbariaunited.org


  http://herbariaunited.org


  http://herbariaunited.org


  http://herbariaunited.org

Stengels: De stengels liggen laag uitgespreid en vormen kruipende uitlopers.


  © Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0


Emmanuel Stratmains - CC BY-SA 2.0 FR

Bladeren: De zachtharige bladeren zijn langwerpig en grof getand. De voet  is afgerond tot wigvormig. De bladeren zijn zittend  of zeer kort gesteeld. De schutbladen  zijn meestal langer dan de bloemen.


  © Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


  Rasbak - Public Domain


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen groeien afzonderlijk in de bladoksels of in armbloemige (twee tot acht) schijnkransen. Ze zijn licht paarsrood en 0,7-1 cm lang. De kelk  is donzig.


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


Kenraiz - CC BY-SA 3.0


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0


Gianluca Nicolella - CC BY-NC-ND 4.0

Vruchten: Een splitvrucht. De vrucht is vierdelig. Tweezaadlobbig.


Marco Banzato - CC BY-NC-ND 4.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl

 

Biotoop

Bodem: Zonnige, soms licht beschaduwde plaatsen op natte, 's zomers droogvallende, voedselarme, zwak zure tot meestal kalkrijke, humeuze, meestal verstoorde grond. Plaatsen met een wisselende waterstand (zand, veen en klei).

Groeiplaatsen: Zeeduinen (natte duinvalleien, schraal duingrasland), moerassige uiterwaarden, moerassen en kapvlakten.

Verspreiding

Wereld: Gematigde streken in Zuidwest- en Midden-Azië en in Zuid- en Midden-Europa. Noordelijk tot in Ierland, Nederland en het zuiden van Zweden.


gbif.org

Nederland: Zeer zeldzaam in de duinen van Voorne. Vroeger ook tussen Zandvoort en Lisse en op enige plaatsen in de rivier- en beekdalen in Gelderland.
Rode lijst 2012. Ernstig bedreigd. Trend sinds 1950: zeer sterk afgenomen. Zeer zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vroeger zeer zeldzaam in het kustgebied, o.a. bij De Panne. Voor het laatst gevonden in 1978. Nog langer geleden ook in het overstromingsgebied langs rivieren.
Rode lijst. Verdwenen uit Vlaanderen.


Wallonië: Vroeger zeer zeldzaam.
Rode lijst. Verdwenen uit Wallonië.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 1, Dirk Leonard Oskamp (1796)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 1, Dirk Leonard Oskamp (1796)


Flora Danica Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra