Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Muurpeper - Sedum acre

Andere namen

Frysk: Oerfloed

English: Biting Stonecrop

Français: Orpin âcre

Deutsch: Scharfer Mauerpfeffer

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Saxifragales

Familie: Crassulaceae (Vetplantenfamilie)

Geslacht: Sedum (Vetkruid)

Soort: Sedum acre

Naamgeving (Etymologie): De herkomst van het woord Sedum is onduidelijk. Sedum is mogelijk afgeleid van het Latijnse sedere (zitten). De plant zat op rotsen. Anderen leiden de naam af van het Latijnse sedare (verzachten), enkele soorten werden vroeger als verzachtend middel gebruikt. Acre betekent scherp.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Chamaefyt.

Bloeimaanden: Juni en juli.

Afmeting: 5-10 cm.


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


© Bert Verbuggen - verspreidingsatlas.nl


kuleuven-kulak.be/bioweb


kuleuven-kulak.be/bioweb

Wortels


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org

Stengels: De liggende, sterk vertakte stengeltjes zijn kaal. Alleen de uiteinden richten zich omhoog (met de bloeiwijze). Vaak vormt Muurpeper uitgebreide kussens.


kuleuven-kulak.be/bioweb


kuleuven-kulak.be/bioweb


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 4.0


Darkone -
CC BY-SA 2.5

Bladeren: De verspreidstaande, op doorsnee ronde blaadjes zijn wintergroen. Ze zijn lichtgroen, schubachtig, enigszins langwerpig tot afgeplat-eirond, stomp en 3-6 mm. Blaadjes van de niet-bloeiende zijstengels zitten vaak opeengedrongen tot een bolletje. Soms zijn ze enigszins rood gekleurd. Ze hebben een scherpe smaak.


© Bert Verbuggen - verspreidingsatlas.nl


kuleuven-kulak.be/bioweb


kuleuven-kulak.be/bioweb


Teun Spaans -
CC BY-SA 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. De gele bloemen zijn meer dan 1 cm in doorsnee. Ze groeien in kleine kluwens aan het eind van de opgerichte bloeistengels. Elke bloem heeft vijf kroonbladen van 5-7 mm. De honingschubben zijn witachtig. Ze hebben tien meeldraden en vijf bovenstandige vruchtbeginsels.


© Bert Verbuggen - verspreidingsatlas.nl


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


kuleuven-kulak.be/bioweb


kuleuven-kulak.be/bioweb

Vruchten: Een doosvrucht. Uit elke bloem ontstaan vijf kokervruchten, die schuin uit elkaar wijken. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Jean-Claude Bouzat - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR


José Luis Romero Rego - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR


José Luis Romero Rego - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR


Digitale zadenatlas

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen (pionier) op droge, voedselarme tot matig voedselrijke, meestal kalkrijke zandgrond en stenige plaatsen. De plant verdraagt enig zout.

Groeiplaatsen: Zeeduinen (mosduinvegetaties), wegranden, grasland (open plekjes in droog, neutraal grasland), rivierduinen, zandige plantsoenen, rolsteenstranden, grindbanken langs de Maas, hellingen, steenglooiingen van dijken en viaducten, langs spoorwegen (spoorwegterreinen en spoordijken), begraafplaatsen, opgespoten grond, fabrieksterreinen, platte daken, muren (muurtjes) en rotsachtige plaatsen.

Verspreiding

Wereld: Europa, Klein-Azië en Noordwest-Afrika. Ingevoerd in Noord-Amerika en Nieuw-Zeeland.


gbif.org

Nederland: Algemeen. Het meest in de duinen en langs de rivieren.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Algemeen in het kustgebied. Elders vrij algemeen.


Wallonië: Vrij algemeen tot vrij zeldzaam.

Toepassingen

Vanwege de peperachtige smaak wordt Muurpeper wel eens als kruiderij gebruikt, maar dit is sterk af te raden, al in kleine hoeveelheid is de plant giftig.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 1, Jan Kops (1800)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 7 (1813)


Muerpeper
Cruijdeboek, deel 1, Rembert Dodoens. Gheslacht, onderscheet, fatsoen, naemen, cracht ende werckinghe (1554)


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Flora regni borussici, deel 4, A.G. Dietrich (1836)


Sämmtliche Giftgewächse Deutschlands, E. Winkler (1853)


Botanischer Bilderatlas nach De Candolle's Natürlichem Pflanzensystem, Carl Hoffmann (1884)


Botanischer Bilderatlas nach dem natürlichem Pflanzensystem, K. Hoffmann, E. Dennert (1911)


Repräsentanten einheimischer Pflanzenfamilien in bunten Wandtafeln mit erläuterndem Text, C. Bollmann (1879-1882)


Standortgewächse und Unkräuter in ihrer Beziehung zu Forst-, Garten- und Landwirtschaft und zu anderen Flächen, Julius Theodor Christian Ratzeburg (1859)


Unsere Unkräuter, Zweite Auflage, L. Klein (1926)


New Kreüterbuch, L. Fuchs (1543)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Svensk botanik, deel 3, J.W. Palmstruch e.a. (1807)


Bilder ur Nordens Flora, deel 2, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 4, J.E. Sowerby (1865)


Flora Londinensis, deel 1, William Curtis (1775-1777)


A curious herbal, deel 1, E. Blackwell (1737)


Herbarium Blackwellianum, deel 3, E. Blackwell (1757)


Medical Botany, deel 4, W. Woodville, W.J. Hooker, G. Spratt (1832)


Flora Parisiensis, deel 5, P. Bulliard (1776-1781)


Atlas des plantes de France, deel 2, Amédée Masclef (1890)


Herbier de la France, deel 1, P. Bulliard (1776-1783)


Flore médicale, deel 4, F.P. Chaumeton (1830)


La flore et la pomone francaises, deel 2, J.H. Jaume Saint-Hilaire (1829)


Sedum minus sive vermicularis - Sedum minus causticatum
Hortus Eystettensis, deel 3, Bessler, Basilius (1620)


Stirpium historiae pemptades sex, sive libri XXX, R. Dodonaeus [Dodoens] (1583)

© 2001-2020 K.M. Dijkstra