Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Pilzegge - Carex pilulifera

Andere namen

Frysk: Pilsigge

English: Pill Sedge

Français: Laîche à pilules

Deutsch: Pillen-Segge

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Poales

Familie: Cyperaceae (Cypergrassenfamilie)

Geslacht: Carex (Zegge)

Soort: Carex pilulifera

Naamgeving (Etymologie): Zegge stamt uit het Indogermaanse woord seq (snijden). Carex is zeer waarschijnlijk afgeleid van het Latijnse ceiro (ik snij), een verwijzing naar de scherpe kanten van de bladeren. Pilulifera betekent bolletjes dragend.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: April en mei.

Afmeting: 10-40 cm.


Piet Bremer - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Kristian Peters - CC BY-SA 3.0

Wortels: Een korte, verhoutende wortelstok.


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


Thomas Silberfeld - CC BY-SA 2.0 FR


NATT-at-NKM - CC BY 2.0


http://herbariaunited.org

Stengels: De taaie stengels zijn scherp driekantig en verlengen zich in de loop van de bloei. Tenslotte krommen ze zich tijdens de vruchtzetting vaak boogvormig en gaan tenslotte meestal liggen. De onderste scheden zijn glanzig roodbruin en gaan vezelen. Pilzegge vormt dichte pollen.


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


Jacques Maréchal - CC BY-SA 2.0 FR

Bladeren: De bladeren hebben iets naar beneden omrollende randen.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Jacques Maréchal - CC BY-SA 2.0 FR


Marie Portas - CC BY-SA 2.0 FR


Ennio - CC BY-NC-ND 4.0

Bloemen: Eenslachtig. Eenhuizig. De bloemen groeien in een compacte bloeiwijze met één mannelijke topaar en twee of drie kortere, eivormige tot bolronde, dicht bijeen zittende, rechtopstaande en niet gesteelde vrouwelijke aren die tot 7 mm lang worden en tot 5 mm breed. Ze hebben drie stempels. De schutbladen hebben geen schede en staan tenslotte schuin tot recht af. Het onderste is meestal niet langer dan de bloeiwijze.


© Adrie van Heerden - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Kristian Peters - CC BY-SA 3.0


James Lindsey - CC BY-SA 3.0

Vruchten: Een eenzadige dopvrucht of nootje. De grijsgroene urntjes zijn peervormig, 2-3 mm lang, behaard, hebben twee randnerven en zijn zeer kort gesnaveld. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Eenzaadlobbig.


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl

   

Biotoop

Bodem: Zonnige tot licht beschaduwde, enigszins open plaatsen op droge, voedselarme, onbemeste, humeuze, zure tot zwak zure grond (zand en leem). De plant is goed bestand tegen betreding.

Groeiplaatsen: Grasland (heischraal grasland), bossen (loofbossen en langs boswegen), op wortelkluiten van omgewaaide bomen, kapvlakten, stormvlakten, brandvlakten, heide (langs paden en op plagplekken), wallen, omgewoelde grond, schrale bermen en zeeduinen (duinvalleien).

Verspreiding

Wereld: Op de Azoren en in Midden- en West-Europa, zuidelijk tot in Noord-Portugal, Midden-Italië en de Balkan en noordelijk tot op IJsland, in Noord-Noorwegen en Zuid-Finland.


gbif.org

Nederland: Vrij algemeen in het oosten en midden van het land en in Zuid-Limburg, vrij zeldzaam op de waddeneilanden en zeldzaam in de Hollandse duinen.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: matig afgenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vrij algemeen. Het meest in de Kempen, de Leemstreek en de Zand- en Zandleemstreek.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.


Wallonië: Vrij algemeen. Het meest ten zuiden van de Samber en de Maas.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 6, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1832)


Flora Batava, deel 6, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1832)


Flora Batava, Jan Kops, F. A. Hartsen en F. W. van Eeden. Deel 13 (1868)


Flora Batava, Jan Kops, F. A. Hartsen en F. W. van Eeden. Deel 13 (1868)


Pillen-Segge
Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

 

© 2001-2018 K.M. Dijkstra