Wilde planten in Nederland en BelgiŽ

Polei - Mentha pulegium

Frysk: Fliebalsem

English: Pennyroyal

FranÁais: Menthe pouliot

Deutsch: Poleiminze

Synoniemen: Pulegium vulgare

Familie: Lamiaceae (Lipbloemenfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Er zijn twee verklaringen voor de naam. Mentha komt van het Griekse MenthÍ, dochter van de watergod Cocytus, die door Hades, god van de onderwereld, bemind werd en door de jaloerse echtgenoot Persephone in een plant werd veranderd. Arvensis betekent op akkers groeiend. Mentha kan ook afstammen van het Griekse Minthos (iets riekend) en dat duidt op de geur van de plant. Pulegium betekent Polei. Het woord stamt af van het Griekse polios (witgrauw) en pulex (vlo).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Juli, augustus en september.

Afmeting: 15-30 cm.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiant
- CC BY-SA 4.0

Wortels


Neuch‚tel Herbarium -
CC BY-SA 3.0


s.idigbio.org -
CC BY-NC 3.0


bisque.cyverse.org -
CC BY-NC 3.0


storage.idigbio.org -
CC BY-NC 3.0

Stengels: De stengels liggen op de grond, maar de bloeistengels zijn opgericht. Ze zijn aan de voet vaak vertakt. De stengeltop heeft een bladpaar zonder bloemen.


© Jelle Hofstra - verspreidingsatlas.nl


© Jelle Hofstra - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiant
- CC BY-SA 4.0

Bladeren: De gesteelde bladeren zijn eirond en ondiep gezaagd. Ze verspreiden een sterke geur.


Stickpen - Public Domain


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiant
- CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiant
- CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiant - CC BY-SA 4.0

Bloemen: Tweeslachtig. De schijnkransenzijn ongeveer bolvormig en zitten in de bladoksels, steeds een stukje van elkaar verwijderd. De bloemen zijn roodachtig of licht paars. De 4-6 mm lange buis wordt halverwege vrij plotseling wijder. De meeldraden steken vaak buiten de bloem. De kelk is buisvormig en geribd. De keel is behaard. De bovenste drie tanden zijn wat breder dan de onderste twee.


© Joop Verburg - verspreidingsatlas.nl


© Joop Verburg - verspreidingsatlas.nl


Jan Katsman -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Daniel Feliciano -
GFDL

Vruchten: Een splitvrucht. Tweezaadlobbig.


Patrizia Ferrari -
CC BY-NC-ND 4.0


Patrizia Ferrari -
CC BY-NC-ND 4.0


Digitale zadenatlas

Biotoop

Bodem: Zonnige plaatsen op vochtige tot natte, 's winters overstroomde, matig voedselrijke tot voedselrijke, verstoorde grond (zand, leem, zavel, klei en stenige plaatsen). Pplaatsen met een wisselende grondwaterstand of betreden dan wel begraasde plaatsen.

Groeiplaatsen: Grasland (kommen in weiland, uiterwaarden en pioniergralasland op rivierdijken), waterkanten (rivieroevers) en afgravingen (grind- en kleigroeven).

Verspreiding

Wereld: Zuidwest-AziŽ, Noord-Afrika en Zuid- en Midden-Europa. Noordelijk tot in Nederland.

Nederland: Zeldzaam, het meest  in het rivierengebied.

Vlaanderen: Zeer zeldzaam. Sterk afgenomen.
WalloniŽ:
Zeer zeldzaam in het zuiden.

Toepassingen

Polei werd vroeger gebruikt als genees- en ontsmettingsmiddel. Haar vroegere naam was Pulegium regale (koninklijke vlooienverjager, in het Engels verbasterd tot Pennyroyal).

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 9, Jan Kops en Johannes Everhardus van der Trappen (1846)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 5 (1800)


Cruijdeboek, deel 2, Rembert Dodoens. Bloemen, welrieckende cruyden, saden, ende dyer ghelijcken (1554)


Flora regni borussici, deel 5, A.G. Dietrich (1837)


Icones plantarum medico-oeconomico-technologicarum, deel 2, F.B. Vietz (1804)


Plantae medicinales, deel 2, Nees von Esenbeck, M.F. Wijhe, A. Henry (1828-1833)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 7, J.E. Sowerby (1867)


Medical Botany, deel 3, W. Woodville, W.J. Hooker, G. Spratt (1832)


Herbarium Blackwellianum, deel 4, E. Blackwell (1760)


Flora Parisiensis, deel 5, P. Bulliard (1776-1781)


Pulegium
Introductio generalis in rem herbariam, deel 2, A.Q. Rivinus (1690-1777)


Pulegium regium
Hortus Eystettensis, deel 2, Bessler, Basilius (1620)


Getreue Darstellung und Beschreibung der in der Arzneykunde gebršuchlichen Gewšchse, deel 11, F.G. Hayne (1830)


Genera plantarum florae germanicae, Dicotyledones Gamopetalae 2, deel 4, T.F.L. Nees von Esenbeck (1843)


New KreŁterbuch, L. Fuchs (1543)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)


A curious herbal, deel 2, E. Blackwell (1739)


Flore mťdicale, deel 5, F.P. Chaumeton (1831)


Grandes Heures Anne de Bretagne, Jean (Jehan) Bourdichon (1503-1508)


Pulegium mas Plinii - Blecon - Calamintha aquatica belgarum et matthioli
Plantarum seu stirpium icones, deel 1, M. de Lobel (1581)

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL