Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Pruim - Prunus domestica

Andere namen

Frysk: Prûmebeam, Wichterbeam

English: Wild Plum

Français: Prunier

Deutsch: Pflaume

Verouderde of andere namen: Prunus insititia

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Rosales

Familie: Rosaceae (Rozenfamilie)

Geslacht: Prunus

Soort: Prunus domestica

Naamgeving (Etymologie): Prunus is misschien afgeleid van het Griekse prooinos (vroegtijdig), dat op het vroeg rijp zijn van de vruchten van de wilde pruim zou slaan. Domestica betekent gecultiveerd. Het is afgeleid van domus (huis).

Ondersoorten: Pruim (Prunus domestica) en Kroosjes (Prunus domestica subsp. insititia - Wichterbeam).

Kruising: Pruim kan een kruising vormen met Sleedoorn (Prunus x  fruticans).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Boom.

Winterknoppen: Fanerofyt.

Bloeimaanden: April en mei.

Afmeting: 3-12 meter.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp. insitia
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Stam


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp. insitia
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp. insitia
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Takken: Met of zonder doornen. De jonge takken zijn dof en kunnen bijna kaal, maar ook dicht behaard zijn.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp. insitia
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bladeren: De eironde tot elliptische bladeren zijn 4-10 cm lang. Ze hebben een wigvormige voet, zijn gezaagd en worden van boven vrij spoedig kaal. Aan de bovenkant zijn ze matgroen, van onderen lichtergroen. Aan de onderkant zijn ze blijvend behaard.


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp. insitia
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0


Prunus domestica subsp. insitia
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen groeien in kleine bundels, vaak met twee bijeen. Ze verschijnen tegelijk met de bladeren. Ze zijn wit, soms met een groenige vleug en 1½-2½ cm in doorsnee. De bloemstelen zijn meestal behaard.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Prunus domestica subsp domestica
Andrea Moro - CC BY-SA 4.0

Vruchten: Een steenvrucht. De eetbare, bolronde tot eivormige pruimen zijn 2-4 cm, maar gekweekte vormen worden soms tot 7½ cm in doorsnee. Ze kunnen blauw, paars, geel of rood zijn. De pitten zijn rond of afgeplat, gekield en meestal wat ruw. Tweezaadlobbig.


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl


Prunus domestica subsp. domestica
dzn.eldoc.ub.rug.nl


Prunus domestica subsp. insititia
dzn.eldoc.ub.rug.nl

     

Biotoop

Bodem: Zonnige tot half beschaduwde plaatsen op vochtige, matig voedselrijke grond.

Groeiplaatsen: Bosranden en bermen (struwelen).

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit Zuidwest-Azië, o.a. in de Kaukasus. Plaatselijk ingeburgerd in Europa, Noord-Amerika, Australië en Nieuw-Zeeland.


gbif.org

Nederland: Niet echt ingeburgerd, maar wel geregeld verwilderd. Kroosjes verwildert het vaakst.

Pruim (Prunus domestica)

verspreidingsatlas.nl

Pruim (Prunus domestica subsp domestica)

verspreidingsatlas.nl

Kroosjes (Prunus domestica subsp. insitia)

verspreidingsatlas.nl

Pruim x Sleedoorn (Prunus x  fruticans)

verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Niet ingeburgerd, maar soms wel verwilderd.

Wallonië: Hier en daar ingeburgerd in het Maasgebied en in de zuidelijke Ardennen.

Toepassingen

Pruim is al eeuwen in cultuur, waarschijnlijk het eerst in het Midden-Oosten. Veel pruimensoorten zijn ontstaan uit kruisingen van o.a. Sleedoorn en Kerspruim. Het hout bestaat uit roodachtig kernhout en lichtbruin spinthout. Het is hard en dicht, en wordt voor draaiwerk en kasten gebruikt.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Kroosjes (subsp. insititia)
Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra