Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Ronde zonnedauw - Drosera rotundifolia

Andere namen

Frysk: Rûnblêdmiggefangerke

English: Round-leaved Sundew

Français: Rossolis à feuilles rondes

Deutsch: Rundblättriger Sonnentau

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Caryophyllales

Familie: Droceraceae (Zonnedauwfamilie)

Geslacht: Drosera (Zonnedauw)

Soort: Drosera rotundifolia

Naamgeving (Etymologie): Drosera komt van het Griekse droseros (bedauwd), naar de glinsterende kopjes op de haren van de bladen. Rotundifolia betekent met ronde bladen.

Kruising: Bastaardzonnedauw (Drosera x obovata) is de onvruchtbare kruising van Lange zonnedauw en Ronde zonnedauw.
De bastaard tussen Lange en Ronde zonnedauw, die geen Nederlandse naam draagt is volledig steriel en daardoor gebonden aan de plaats van haar ontstaan. Ze heeft dus dezelfde standplaatsen als haar ene ouder Lange zonnedauw en komt voor op zonnige plaatsen op natte, zwak zure, stikstofarme zand-, leem- of veengrond. De plant groeit in blauwgraslanden, op natte heiden, in moerassen en trilvenen, in hoogveenmeertjes, op veentjes rondom bronnen en op veenmoskussens in levend hoogveen waar toevoer van iets mineraalhoudend water, zoals kalk of ijzer, plaatsvindt. De kruising werd vooral in Drenthe aangetroffen. De zeer sterke aftakeling en verdwijning van dit biotooptype en de daaraan gebonden soorten is het gevolg van ontwatering, ontginning en bemesting. De bastaard is verder geheel intermediair tussen de stamouders. Medisch wordt Zonnedauw gebruikt tegen keelaandoeningen. Vroeger werd hiervoor vooral Ronde zonnedauw gebruikt, tegenwoordig benut men andere soorten buiten Europa.
René van Moorsel, 2014 - CC BY-SA 3.0

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Juni, juli en augustus.

Afmeting: 5-30 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


http://www.kuleuven-kulak.be


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl

Wortels: Een opstijgend-kruipend wortelstokje met uitlopers. Worteldiepte tot 10 cm.


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


hasbrouck.asu.edu - CC0-1.0


storage.idigbio.org - CC BY-NC 3.0


storage.idigbio.org - CC BY-NC 3.0

Stengels: Meestal heeft elk plantje slechts één rechtopstaande, maar soms meerdere, niet bebladerde bloeistengels. De enigszins behaarde stengel ontspringt in het midden van het bladrozet en is twee tot vier keer zo lang als de blaadjes. Gewoonlijk groeit het plantje niet in zulke dichte groepen als Kleine zonneduaw.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


http://www.kuleuven-kulak.be


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Jason Hollinger - CC BY 2.0

Bladeren: De ronde blaadjes in het bladrozet worden tot 1 cm lang en zijn plotseling in de lange bladsteel versmald. De bladsteel is kort behaard, met beweegbare kleverige klierharen met lange stelen en korte klieren met verteringssappen. Het bladrozet is meestal plat tegen de grond gedrukt. Ronde zonnedauw is een vleesetend plantje en vangt muggen, maar ook allerlei andere kleine insekten, zoals kevers.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Wijnand van Buuren - verspreidingsatlas.nl


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. Langgesteelde trossen met witte bloemen, die kleiner zijn dan die van de beide andere soorten zonnedauw. Ze zijn ongeveer 5 mm in doorsnee. Er zijn vijf kroonbladen, vijf kelkbladen, vijf meeldraden en een bovenstandig vruchtbeginselmet drie stijlen en drie stempels. Meestal zijn er geen schutblaadjes.


http://www.kuleuven-kulak.be


http://www.kuleuven-kulak.be


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


Michal Rubeš - CC BY 3.0 cz

Vruchten: Een doosvrucht. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Kristian Peters - CC BY-SA 3.0


Arnstein Rønning - CC BY-SA 3.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl

 

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen op natte, voedselarme, zure grond. Vaak tussen veenmos (hoogveen, laagveen en venig zand of leem).

Groeiplaatsen: Heide (moerassige plaatsen), moerassen (hoogveen en veenmosrietland), waterkanten (langs veenplassen en op kale plekken langs slootkanten), grasland (hooiland en blauwgrasland), zeeduinen (duinvalleien) en afgravingen (zandgroeven).

Verspreiding

Wereld: Koude en gematigde streken op het noordelijk halfrond en in het bergland van Nieuw-Guinea.


gbif.org

Nederland: Plaatselijk vrij algemeen in het oosten en midden en vrij zeldzaam in laagveengebieden en in de duinen ten noorden van Bergen en op de Waddeneilanden.
Rode lijst 2012. Gevoelig. Trend sinds 1950: sterk afgenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems. Beschermd.

Ronde zonnedauw

verspreidingsatlas.nl

Lange zonnedauw x Ronde zonnedauw (Drosera x obovata)

verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vrij zeldzaam in de Kempen. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst. Kwetsbaar. Beschermd.


Wallonië: Vrij zeldzaam in de Ardennen. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst. Bedreigd. Beschermd.

Toepassingen

Uit zonnedauw worden medicijnen tegen keelaandoeningen gemaakt, tegenwoordig voornamelijk uit een Afrikaanse zonnedauwsoort. In onze streken werd hiervoor met name de Ronde zonnedauw verzameld.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 7, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1836)


Flora Batava, deel 7, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1836)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 6 (1801)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 6 (1801)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm (1796)


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Flora Danica Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

 

© 2001-2018 K.M. Dijkstra