Wilde planten in Nederland en België

Rood cypergras - Cyperus longus

Frysk:

English: Galingale

Français: Souchet allongé

Deutsch: Hohes Zypergras

Synoniemen:

Familie: Cyperaceae (Cypergrassenfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Cyperus komt van het Hebreeuwse woord kopher (hars) betekent of van kyperos (een plant met een geurige wortel). De worstelstok van sommige Cyperus planten ruikt namelijk geurig en werd in de parfumerie gebruikt. Maar volgens sommige anderen is Cyperus afgeleid van het Griekse cypeiros, dat op zijn beurt weer is afgeleid van Cypris (Venus), om de geslachtsdrift verwekkende eigenschappen. Longus betekent lang.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Meerjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt of helofyt.

Hoofdbloei: Juli t/m oktober.

Afmeting: 50-120 cm.


Xemenendura -
CC BY-SA 3.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0


Augustin Roche -
CC BY-SA 2.0 FR

Wortels: Gelige wortels. Snel en ver uitbreidende wortelstokken (lange, dikke uitlopers).


Pancrat -
CC BY-SA 3.0


Carlo Cibei -
CC BY-NC-ND 4.0


Carlo Cibei -
CC BY-NC-ND 4.0


Carlo Cibei -
CC BY-NC-ND 4.0

Stengels: De rechtopstaande, gladde stengels zijn driehoekig met verzonken zijvlakken. Ze eindigen in een bloeiwijze.


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0


Carlo Cibei -
CC BY-NC-ND 4.0

Bladeren: De bladen zijn 3-5 millimeter breed en meestal korter dan de stelen.


Javier Martin - Public Domain


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0

Bloemen: Tweeslachtig. Onder de bloeiwijze zijn meestal drie tot zes schutbladen. Bloeiwijze met zes tot tien stralen (losse deelbloeiwijzen). De lichtbruine tot bruine aartjes worden 1-2,5 cm lang. Ze bevatten twaalf tot dertig bloemen. Bloemen met drie meeldraden. De kafjes zijn roodachtig bruin.


Javier Martin - Public Domain


Javier Martin - Public Domain


Krzysztof Ziarnek -
CC BY-SA 4.0


Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante -
CC BY-SA 4.0

Vruchten: De lensvormige nootjes zijn roodachtig bruin tot zwart, scherp driehoekig en met een ongeveer 1 mm lange stekelige punt. Eenzaadlobbig.


Antoon en Marjan - CC BY-NC-ND 4.0


Leighan Mossop -
CC BY-NC 4.0


Leighan Mossop -
CC BY-NC 4.0


Digitale zadenatlas

Biotoop

Bodem: Zonnige, warme plaatsen op vochtige tot natte, soms basenrijke, voedselrijke, matig stikstofrijke, zandige en lemige grond. Het verdraagt overstroming goed.

Groeiplaatsen: Moerassen en oevers (vijvers, rivieren, poelen en sloten). Ook in ondiep water.

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit Midden- en Zuid-Europa en het Middellandse-Zeegebied.

Nederland: Recent op een aantal plaatsen ingeburgerd, verspreid door het land.

Vlaanderen: Zeldzaam ingeburgerd.
Wallonië
: Zeer zeldzaam.

Toepassingen

Vaak toegepast langs vijvers. De gedroogde wortelstokken zijn zoet geurig en worden gebruikt voor parfums. Vroeger werd de plant gebruikt voor het maken van papier en ze werd ze ook medisch toegepast tegen maagklachten en beginnende waterzucht.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen, deel 7, Adolphus Ypey (1813)


Cruijdeboek, deel 3, Rembert Dodoens. Wortelen, medecynale cruyden, ende quaden hinderlijcke ghewassen (1554)


Deutschlands flora, deel 13, J. Sturm, J.W. Sturm (1828-1830)
Deutschlands flora, deel 18, J. Sturm, J.W. Sturm (1839-1840)


Fig. 1-12
Genera plantarum florae germanicae, Monocotyledones 2 Cyperaceae, deel 3, T.F.L. Nees von Esenbeck (1843)


Herbarium Blackwellianum, deel 4, E. Blackwell (1760)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)


New Kreüterbuch, L. Fuchs (1543)


A curious herbal, deel 2, E. Blackwell (1739)


Cyperus longus odoratior habitior
Plantarum seu stirpium icones, deel 1, M. de Lobel (1581)

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL