Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Sierlijke vetmuur - Sagina nodosa

Andere namen

Frysk: Knopige fetmier

English: Knotted pearlwort

Français: Sagine noueuse

Deutsch: Knotiges Mastkraut

Verouderde of andere namen: Spergula nodosa, Krielparnassia, Knopige vetmuur

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Caryophyllales

Familie: Caryophyllaceae (Anjerfamilie)

Geslacht: Sagina (Vetmuur)

Soort: Sagina nodosa

Naamgeving (Etymologie): Sagina betekent meststof. De planten werden meer als mest dan als voedsel gebruikt. Volgens anderen komt sagina echter van saginare (vetmesten). Mogelijk i.v.m het voeren van vee, bijv. ganzen, die werden gevoerd (vetgemest) met sagina. Nodosa betekent knopig.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Juli, augustus en september.

Afmeting: 5-25 cm.


http://www.kuleuven-kulak.be


http://www.kuleuven-kulak.be


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk

Wortels: Eén centraal wortelstelseltje.


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0


Neuchâtel Herbarium - CC BY-SA 3.0

Stengels: De stengels liggen stervormig uitgespreid, met bundeltjes kleine bladeren in de bladoksels, waarmee de plant zichzelf kan stekken. De plant is polvormend.


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk

Bladeren: De blaadjes zijn kort stekelpuntig. De middelste en bovenste blaadjes groeien in de oksels in een bundeltje bij elkaar. De bovenste blaadjes zijn veel korter dan de onderste.


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk

Bloemen: Tweeslachtig. De witte, 0,5-1 cm grote bloemen zijn meestal vijftallig (maar soms meer). De kroonbladen zijn twee tot soms drie keer zo lang als de kelkbladen. De meeldraden groeien in één of in twee kransen van vijf. De dunne, rechtopstaande bloemstelen worden tot 1 cm lang.


kuleuven-kulak.be


kuleuven-kulak.be


kuleuven-kulak.be


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk

Vruchten: De doosvrucht is bijna rond en vijfkleppig. De donkerbruine, eivormige zaden zijn ongeveer 0,5 mm. De zaden zijn kortlevend (1-5 jaar). Tweezaadlobbig.


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen (pionier) op vochtige tot vrij natte, matig voedselarme, niet of weinig bemeste, kalkrijke en soms iets brakke grond (zand, aangevoerd duinzand, leem, laagveen, trilveen en steenachtige plaatsen).

Groeiplaatsen: Zeeduinen (duinvalleien, van de zee afgesnoerde strandvlakten achter de zeeduinen en soms in duingrasland), aan de randen van schorren (kwelders), moerassen (trilveen en mosrijke, niet te dichte moerasvegetatie in beekdalen), waterkanten (op muren aan het water, b.v. sluismuren) en op in het water liggende balken, zandplaten, grasland (veenweiden en open plekken in blauwgrasland), heide (langs lemige heidepaadjes), met schelprijk zand opgespoten grond en tussen steenblokken van zeedijken (basaltglooiingen).

Verspreiding

Wereld: Koude en gematigde streken op het noordelijk halfrond. Het meest in de buurt van de zeekust.


gbif.org

Nederland: Plaatselijk vrij algemeen in het kustgebied, vrij zeldzaam in Flevoland en langs het IJsselmeer en zeldzaam in de veengebieden in het westen en noorden. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst 2012. Kwetsbaar. Trend sinds 1950: sterk afgenomen. Vrij zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Plaatselijk vrij algemeen in de Duinen. Elders zeer zeldzaam. In het binnenland sterk achteruitgegaan.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.


Wallonië: Zeldzaam in de zuidelijke Ardennen. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst. Ernstig bedreigd. Beschermd.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 6, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1832)


Flora Batava, deel 6, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1832)


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra