Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Stinkende kamille - Anthemis cotula

Andere namen

Frysk: Stjonkend poddekrûd

English: Stinking Chamomile

Français: Camomille puante

Deutsch: Stinkende Hundskamille

Verouderde of andere namen: Fyn poddekrûd

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Asterales

Familie: Asteraceae (Composietenfamilie)

Geslacht: Anthemis (Schubkamille)

Soort: Anthemis cotula

Naamgeving (Etymologie): Kamille is een verbastering van het Griekse chamaimelon, uit chamai (op de grond) en melon (appel). Waarschijnlijk is deze naam ontstaan omdat het op de grond groeiende plantje enigszins naar appels ruikt. Dit blijkt ook uit de Vlaamse naam Appellijn voor de Echte kamille. Anthemis is afgeleid van het Griekse anthemon (bloem), omdat de soorten vaak vele bloemen vormen. Cotula komt waarschijnlijk van het Griekse cotyle (holte of beker).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Juni, juli, augustus, september en oktober.

Afmeting: 10-50 cm.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


David Mercier - CC BY-SA 2.0 FR


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk

Wortels


Franco Caldararo - CC BY-NC-ND 4.0


plantdata.bio.cmich.edu - CC BY-NC 3.0


herbarium.bio.fsu.edu - CC BY-NC 3.0


bisque.cyverse.org - CC0-1.0

Stengels: De stengels zijn kaal of iets behaard.


Banfield - CC BY-SA 3.0


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


Mathieu Menand - CC BY-SA 2.0 FR


David Mercier - CC BY-SA 2.0 FR

Bladeren: De bladeren zijn (drie)dubbel geveerd met lijnvormige, iets vlezige slippen.


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk

Bloemen: Polygaam. De bloemhoofdjes zijn 1,3-3 cm. De witte lintbloemen staan eerst wijd uit, maar zijn later teruggeslagen. Meestal zijn ze onvruchtbaar. De buisbloemen zijn geel. De stroschubben zijn groenachtig, lijnvormig tot priemvormig en geleidelijk toegespitst zonder een apart stekelpuntje. Ze verspreiden een sterke geur.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Javier martin - Public Domain


Stickpen - Public Domain


© Malcolm Storey - bioimages.org.uk - CC-BY-NC-SA-2.0 uk

Vruchten: Een eenzadige dopvrucht of nootje. De vruchten zijn bijna rolrond en hebben in de lengterichting tien rijen wratachtige knobbeltjes. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Franco Caldararo - CC BY-NC-ND 4.0


Franco Caldararo - CC BY-NC-ND 4.0


Enrico Romani en Giorgio Faggi - CC BY-NC-ND 4.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl 

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen op vochtige, voedselrijke, omgewerkte, meestal zwaardere grond (zeeklei, rivierklei en löss, zelden op zand of veen).

Groeiplaatsen: Akkers (graanakkers en akkerranden), moestuinen, omgewerkte grond, braakliggende grond, boerenerven, ruigten, dijken (verstoorde plekken), bermen (open plaatsen), industrieterreinen, haventerreinen, langs spoorwegen (spoorwegterreinen), ruderale plaatsen en afgravingen.

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit Zuidwest-Azië en bijna heel Europa, behalve in het hoge noorden. Tegenwoordig ook in andere werelddelen, hoofdzakelijk in gematigde streken.


gbif.org

Nederland: Zeldzaam in zeekleigebieden en in het uiterste oosten en zuidoosten van het land en het aansluitende rivierengebied. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst 2012. Bedreigd. Trend sinds 1950: zeder sterk afgenomen. Zeldzaam. Al voor 1500 ingevoerd (archeofyt).


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Zeer zeldzaam. Het meest in de Leemstreek.
Rode lijst. Zeer zeldzaam.


Wallonië: Zeer zeldzaam.
Rode lijst. Bedreigd.

Toepassingen

Stinkende werd vroeger gebruikt als insektenwerend middel, onder meer bij imkers die hun handen ermee inwreven. Het schijnt zelfs dat zij aan de rand van graanakkers werd gezaaid tegen muizen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 4, Jan Kops (1822)


Flora Batava, deel 4, Jan Kops (1822)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 2 (1796)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 2 (1796)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

     

© 2001-2018 K.M. Dijkstra