Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Stofzaad - Monotropa hypopitys

Andere namen

Frysk: Stofsied

English: Yellow Bird's-nest

Français: Sucepin

Deutsch: Fichtenspargel

Verouderde of andere namen: Monotropa hypopithys

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Ericales

Familie: Ericaceae (Heifamilie)

Geslacht: Monotropa (Stofzaad)

Soort: Monotropa hypopitys

Naamgeving (Etymologie): Stofzaad heet zo omdat het zaad heeft dat zeer klein is. Monotropa komt van Grieks monos (één) en tropos (levenswijze). Een verwijzing naar zijn eenzame groei in bossen.

Ondersoorten: Behaard stofzaad (Monotropa hypopitys subsp. hypopites) en Kaal stofzaad (Monotropa hypopitys subsp. hypophegea).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Parasiet.

Winterknoppen: Geofyt.

Bloeimaanden: Mei, juni, juli en augustus.

Afmeting: 10-30 cm.


http://www.kuleuven-kulak.be


© Bert Blok - verspreidingsatlas.nl


Jaap Wisman - CC BY-NC-SA 3.0 NL


H. Krisp - CC BY 3.0

Wortels: De wortels vormen een vogelnestachtige kluwen van vlezige, koraalachtige wortels.


plantdata.bio.cmich.edu - CC BY-NC 3.0


hasbrouck.asu.edu - CC0-1.0


bisque.cyverse.org - CC BY-NC 3.0


bisque.cyverse.org - CC0-1.0

Stengels: De rechtopstaande stengels zijn bleekgeel tot bijna wit. Later worden ze zwart. Ze hebben geen bladgroen, zijn bros, niet vertakt en dragen schubben.


© John Breugelmans - verspreidingsatlas.nl


Aorg1961 - GFDL


Walter Siegmund - CC BY-SA 3.0


Walter Siegmund - CC BY-SA 3.0

Bladeren: De schubvormige bladeren zijn bleekgeel tot bijna wit en 1-2 cm lang.


Willie Riemsma - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Bff - CC BY-SA 3.0


Aorg1961 - GFDL


Qwert1234 - CC BY-SA 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen zitten in een dichte, knikkende, maar later opgerichte tros met acht tot vijftien bloemen. De zittende bloemen zijn klokvormig en viertallig, behalve de topbloem. Deze is iets groter en meestal vijftallig. De kelk is vaak wat onregelmatig en heeft vrije kelkbladen of steelblaadjes. De kroonbladen vertonen aan de voet een uitzakking. De stempel is trechtervormig, licht geel en scheidt een kleverig vocht uit. Ze kunnen behaard of kaal zijn.


http://www.kuleuven-kulak.be


Walter Siegmund - CC BY-SA 3.0


http://www.kuleuven-kulak.be


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl

Vruchten: Een doosvrucht. De rechtopstaande vruchten zijn rondachtig. Tweezaadlobbig.


Willie Riemsma - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Aorg1961 - GFDL


Qwert1234 - CC BY-SA 3.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Beschaduwde plaatsen op vrij vochtige tot droge, voedselarme, kalkhoudende grond. Vaak op plekken met nauwelijks andere ondergroei (zand, soms leem of mergel). Stofzaad parasiteert op de wortels van houtige planten.

Groeiplaatsen: Bossen, zeeduinen (Kruipwilg- en duindoornstruweel en oude landgoedbossen aan de binnenduinrand).

Verspreiding

Wereld: Gematigde streken op het noordelijk halfrond.


gbif.org

Nederland: Zeldzaam in de Hollandse en Zeeuwse duinen en zeer zeldzaam op de Waddeneilanden, in Midden-Nederland en in Noord-Brabant.
Rode lijst 2012. Bedreigd. Trend sinds 1950: zeer sterk afgenomen. Zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Zeer zeldzaam.
Rode lijst. Zeer zeldzaam.


Wallonië: Vrij zeldzaam in het Maasdistrict en Lotharingen. Elders zeer zeldzaam.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 12, Jan Kops, P. M. E. Gevers Deijnoot en F. A. Hartsen (1865)


Flora Batava, deel 12, Jan Kops, P. M. E. Gevers Deijnoot en F. A. Hartsen (1865)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


subsp. glabra
Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

 

© 2001-2018 K.M. Dijkstra