Wilde planten in Nederland en BelgiŽ

Strandduizendguldenkruid - Centaurium littorale

Frysk: Dķnsentaulis

English: Seaside Centaury

FranÁais: StrandtausendgŁldenkraut

Deutsch: Petite centaurťe du littoral

Synoniemen: Erythraea littoralis, Centaurium vulgare

Familie: Gentianaceae (Gentiaanfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Centaurium is afkomstig van een Griekse sage. Volgens deze Griekse sage gebruikte de Centaur Chiron de plant als geneeskruid en heelde de wonden van Hercules. Later werd de naam veranderd in centum auri (100 goudstukken of 100 gulden als waardering van het kruid). In het Nederlands werd het getal met een 0 uitgebreid en werd zo 1000. Littorale betekent trand- of oeverbewonend.

Kruising: Strandduizendguldenkruid kan een bastaard vormen met Echt duizendguldenkruid (Centaurium x intermedium).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig, tweejarig of soms meerjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Juli, augustus en september.

Afmeting: 7-25 cm.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 3.0


HermannSchachner -
CC0

Wortels


Marco Banzato -
CC BY-NC-ND 4.0


Marco Banzato -
CC BY-NC-ND 4.0


herbariaunited.org


herbariaunited.org

Stengels: Eťn of meer rechtopstaande of soms liggend-opstijgende en in een kring uitgespreide bloeistengels. De stengel is vierkantig met vier smalle lijsten. De stengel vertakt zich in de bloeiwijze.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 3.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 3.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 3.0

Bladeren: De bladeren vormen eerst een wortelrozet. De kruisgewijs tegenoverstaande bladen zijn langwerpig tot lijnvormig en met ťťn tot drie onduidelijke nerven. De onderste bladen zijn hooguit 3-5 mm breed.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 3.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 3.0


Stefan.lefnaer -
CC BY-SA 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen groeien in tamelijk dichtbloemige, iets schermvormige bloeiwijzen. Ze zijn roze, 1,1-1,4 cm en niet gesteeld. De kroonslippen> zijn langer dan 0,5 cm. De kroonbuis is bij het opengaan van de bloemen even lang of korter dan de kelk. De zoom is iets verdiept. De stijl is lang en dun en heeft een schijfvormige stempel. Er zijn vijf meeldraden.


© Joop Verburg - verspreidingsatlas.nl


© Joop Verburg - verspreidingsatlas.nl


© Willem Braam - verspreidingsatlas.nl


HermannSchachner -
CC0

Vruchten: Een doosvrucht. Deze is ongeveer even lang als de kelk. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


Marco Banzato -
CC BY-NC-ND 4.0


Digitale zadenatlas

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen (pionier) op matig voedselarme, vochtige tot natte, kalkrijke, meestal enigszins zilte, meestal humusarme zandgrond.

Groeiplaatsen: Zeeduinen (jonge duinvalleien, braakliggende duinakkertjes en groene stranden), soms binnendijks op zilte terreinen, opgespoten grond, in afgesloten zeegaten op droogvallende zandplaten.

Verspreiding

Wereld: Zoutgebieden in West-AziŽ, Oost- en Midden-Europa en kuststreken langs de Oostzee en de Noordzee. In Groot-BrittanniŽ voornamelijk aan de westkust.

Nederland: Vrij algemeen aan de kust. Elders zeer zeldzaam en meestal ontbrekend.

Vlaanderen: Vrij zeldzaam, voornamelijk  langs de kust.
WalloniŽ:
Niet in WalloniŽ.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


A
Bilder ur Nordens Flora, deel 1, Carl Axel Magnus Lindman (1922-1926)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


English Botany, or Coloured Figures of British Plants, deel 6, J.E. Sowerby (1866

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL