Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Tijmereprijs - Veronica serpyllifolia

Andere namen

Frysk: Streept blaublomke

English: Thyme-leaved Speedwell

Français: Veronique à feuilles de serpolet

Deutsch: Quendel-Ehrenpreis

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Lamiales

Familie: Plantaginaceae (Weegbreefamilie)

Geslacht: Veronica (Ereprijs)

Soort: Veronica serpyllifolia

Naamgeving (Etymologie): De naam ereprijs is mogelijk afkomstig van de Vlaamse botanist Dodoens, die de planten eer ende prijs oft loff gaf vanwege hun geneeskrachtige eigenschappen. Er zijn echter nog een tweetal verklaringen in omloop. Ereprijs zou zijn naam te danken hebben aan het feit dat in de Middeleeuwen winnaars van grote toernooien een krans kregen van deze bloemen. Een derde verklaring is dat een Frankische koning vele jaren aan huiduitslag leed en daarvoor, na goede raad van een jager, dit plantje gebruikte en genas van de huiduitslag. Toen gaf hij het plantje de naam ereprijs. Veronica is genoemd naar de heilige Veronica. Veronica zou in een zweetdoek de afdruk gekregen hebben van het aangezicht van Christus. Sommigen menen in de bloem een weergave te zien van die afdruk. Serpyllifolia betekent met bladen als Serpyllum (Tijm).

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Bloeimaanden: April, mei, juni, juli, augsustus en september.

Afmeting: 5-25 cm.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Wortels: Worteldiepte 10 tot 20 cm.


Beentree - GFDL


http://herbariaunited.org


http://herbariaunited.org


http://herbariaunited.org

Stengels: De kruipende en aan de top opstijgende stengels zijn behaard en wortelen op de knopen.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: De tegenoverstaande bladen zijn kaal en bijna rond tot eivormig. Ze zijn een ½-2½ cm lang en hebben een afgeronde top. De bladrand is gaaf tot zwak gekarteld. De schutbladen zijn duidelijk kleiner.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. De 6-8 mm grote bloemen groeien in bebladerde, eindelingse trossen en zijn kort gesteeld. Ze zijn wit of lichtblauw met donkere, paarsblauwe nerven.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Vruchten: De doosvrucht is hartvormig, 4-5 mm, behaard en heeft een stomphoekige topinsnijding, waar de stijl ver buiten uitsteekt. De zaden zijn langlevend (langer dan vijf jaar). Tweezaadlobbig.


kuleuven-kulak.be


dzn.eldoc.ub.rug.nl

 

 

Biotoop

Bodem: Zonnige tot half beschaduwde plaatsen op vochtige, matig voedselrijke, vaak verdichte, humushoudende, zwak zure tot neutrale, vaak enigszins verstoorde grond (zand, leem, zavel en klei, maar vrijwel niet op zeeklei). Ook als pionier.

Groeiplaatsen: Grasland (weinig bemeste weilanden, vaak onder prikkeldraad en in paardenweitjes, kortblijvend grasland en gazons), akkers, bossen (langs bospaden), langs zandwegen in bosgebieden en afgravingen (zandafgroeven).

Verspreiding

Wereld: Oorspronkelijk uit Europa, West- en Midden-Azië en een klein gebied in Noord-Afrika. Nu ingeburgerd in alle werelddelen, in gebieden met een gematigd klimaat.


gbif.org

Nederland: Algemeen.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Algemeen, maar zeldzaam in de Polders.
Rode lijst. Thans niet bedreigd.


Wallonië: Vrij algemeen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 6, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1832)


Flora Batava, deel 6, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1832)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra