Wilde planten in Nederland en België

Vlashuttentut (Kleinzadige huttentut) - Camelina sativa

Frysk: Rijsied

English: Gold-of-pleasure

Français: Cameline cultivée

Deutsch: Leindotter

Synoniemen: Huttentut, Camelina alyssum, Camelina dentata

Familie: Brassicaceae (Kruisbloemenfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Camelina komt van het Griekse chamai (klein) en linon (linnen of groeit in het vlas). Sativa betekent gekweekt of tam en alyssum Schildzaad.

Ondersoorten: Er zijn in ons gebied drie ondersoorten van Huttentut:
1. Vlashuttentut (Camelina sativa subsp. alyssum). Alleen deze ondersoort was inheems in Nederland en Vlaanderen.
2. Zaadhuttentut (Camelina sativa subsp. sativa). Deze ondersoort komt hier soms verwilderd voor.
3. Kleinzadige huttentut (Camelina sativa subsp. microcarpa of Camelina microcarpa). Deze ondersoort kwam vroeger voor in Wallonië.
English
: Smallseed Falseflax of Littlepod falseflax
Français
: Caméline à petits fruits of Caméline à petites graines
Deutsch
: Kleinfrüchtiger Leindotter

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Eenjarig.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Therofyt.

Bloeimaanden: Mei, juni en juli.

Afmeting: 20-80 cm.


Camelina Sativa
Bliesgauoele -
CC BY-SA 4.0


Camelina Sativa
Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante - CC BY-SA 4.0


Camelina Sativa
Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante - CC BY-SA 4.0


Camelina sativa
Marie Portas - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR

Wortels: Worteldiepte tot 50 cm.


Camelina sativa subsp. alyssum
Herbier Pontarlier-Marichal -
CC BY-SA 2.0 FR


Camelina sativa subsp. alyssum
Neuchâtel Herbarium -
CC BY-SA 3.0


Camelina sativa subsp. alyssum
Neuchâtel Herbarium -
CC BY-SA 3.0


Camelina sativa subsp. alyssum
Neuchâtel Herbarium -
CC BY-SA 3.0

Stengels: De rechtopstaande stengels zijn bovenaan vertakt en meestal kaal, maar soms iets behaard.


Camelina Sativa
Bliesgauoele -
CC BY-SA 4.0


Camelina Sativa
Gerhard Nitter -
CC BY-SA 3.0


Camelina Sativa
Fornax -
CC BY-SA 3.0


Camelina Sativa
Marie Portas - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR

Bladeren: De bladeren zijn vaak getand of gelobd, maar soms hebben ze een gave rand. De onderste bladeren zijn steelvormig versmald. De bovenste bladeren hebben oortjes of een pijlvormige voet en zijn halfstengelomvattend.


Camelina Sativa
Gerhard Nitter -
CC BY-SA 3.0


Camelina Sativa
Gerhard Nitter -
CC BY-SA 3.0


Camelina Sativa
Andrea Moro - dryades.units.it/cercapiante - CC BY-SA 4.0


Camelina sativa subsp. microcarpa
Mathieu Menand - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR

Bloemen: Tweeslachtig. De gele bloemen zijn 4-5½ mm.


Camelina Sativa
Bliesgauoele -
CC BY-SA 4.0


Camelina sativa subsp. microcarpa
Mathieu Menand - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR


Camelina sativa subsp. microcarpa
Mathieu Menand - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR


Camelina Sativa
Marie Portas - tela-botanica.org - CC BY-SA 2.0 FR

Vruchten: Een doosvrucht. De peervormige hauwtjes zijn 7-10 mm lang. De kleppen hebben een duidelijke midennerf en een gemakkelijk kneusbare wand. De zaden worden 1-2½ mm lang. Tweezaadlobbig.


Camelina Sativa
Marie Portas - tela-botanica.org -
CC BY-SA 2.0 FR


Camelina Sativa
Marie Portas - tela-botanica.org -
CC BY-SA 2.0 FR


Vlashuttentut
Digitale zadenatlas


Zaadhuttentut
Digitale zadenatlas

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen op vrij droge tot vochthoudende, matig voedselrijke grond.

Groeiplaatsen: Akkers (vlasakkers en graanakkers) en braakliggende grond.

Verspreiding

Wereld: Vlashuttentut: Oost- en Midden-Europa en in Midden- en West-Azië. Elders ingeburgerd, o.a. in Noord-Amerika.

Vlashuttentut

Zaadhuttentut

Kleinzadige huttentut

Nederland: Vlashuttentut: Verdwenen. Vroeger zeldzaam. Voor het laatst gevonden in 1931.
Zaadhuttentut: Zeldzaam. Niet ingeburgerd.
Kleinzadige huttentut: Zeer zeldzaam. Niet ingeburgerd.

Vlashuttentut

Zaadhuttentut

Kleinzadige huttentut

Vlaanderen: Vlashuttentut: Verdwenen. Vroeger zeldzaam.Voor het laatst gevonden in 1927.
Zaadhuttentut: Niet ingeburgerd.
Kleinzadige huttentut: Zeer zeldzaam. Niet ingeburgerd.
Wallonië:
Vlashuttentut: Verdwenen. Vroeger zeldzaam.
Zaadhuttentut: Niet ingeburgerd.
Kleinzadige huttentut: Verdwenen.

Vlashuttentut

Zaadhuttentut

Kleinzadige huttentut

Toepassingen

In pre-historische tijden was de plant in Europa in cultuur om de oliehoudende zaden en vezels.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 8, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1844)
Flora Batava, Jan Kops en F. W. van Eeden. Deel 18 (1889)


Kleinzadige huttentut
Flora Batava, deel 22, Jan Kops, F.W. van Eeden en L.Vuyck (1906)


Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen (1796-1813)


Wilder Dotter (Kleinzadige huttentut)
Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Vlashuttentut
Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL