Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Wantsenorchis - Anacamptis coriophora

Andere namen

Frysk:

English: Bug orchid

Français: Orchis punaise

Deutsch: Wanzen-Knabenkraut

Verouderde of andere namen: Orchis coriophora

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Asparagales

Familie: Orchidaceae (Orchideeënfamilie)

Geslacht: Anacamptis

Soort: Anacamptis coriophora

Naamgeving (Etymologie): Anacamptis komt van het Griekse anakamptoo (ombuigen), omdat de zijdelingse, buitenste bloemdekdelen afstaan. Coriophora betekent wantsen dragend.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Geofyt.

Bloeimaanden: Juni en juli.

Afmeting: 15-35 cm.

Wortels


Herbier Pontarlier-Marichal - CC BY-SA 2.0 FR


plant.depo.msu.ru - CC BY 4.0


mediaphoto.mnhn.fr - CC BY 4.0


mediaphoto.mnhn.fr - CC BY 4.0

Stengels: De stengels zijn rond.

Bladeren: De bladen zijn langwerpig tot lijnvormig en 6-10 cm lang. Ze zijn gootvormig gevouwen, De bovenste vier tot zeven bladen zijn klein en omvatten de stengel met de schede. De schutbladen zijn langwerpig en minstens zo lang als het vruchtbeginsel.

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen vormen samen slanke aren, die 3-6 cm lang zijn. De aren zijn rolrond en bevatten veel bloemen. De bloemlip is bruinrood, 6-8 mm lang, drielobbig, niet gevlekt en heeft bijna vierhoekige of ruitvormige zijslippen en een niet gedeelde middenslip. De helm is spits en aan de buitenkant vuil bruinachtig paars. De andere bloemdekbladen buigen mutsvormig samen. De buitenste zijn zwak groen-generfd. De spoor  is omlaaggericht, kegelvormig en wordt tot half zo lang als het vruchtbeginsel. De bloemen stinken.


© Rutger Barendse - verspreidingsatlas.nl


Orchi - CC BY-SA 3.0


Frank Vassen - CC BY 2.0


Orchi - CC BY-SA 3.0

Vruchten: Een doosvrucht. Eenzaadlobbig.


dzn.eldoc.ub.rug.nl

Biotoop

Bodem: Zonnige plaatsen op vochtige tot natte, matig voedselarme, kalkrijke grond (lemige grond en veen).

Groeiplaatsen: Grasland ('s winters overstroomd hooiland, rivierbegeleidend grasland, dat in de zomer oppervlakkig uitdroogt, o.a. langs de Maas en de Geul, schraal grasland en kalkgrasland).

Verspreiding

Wereld: Zuidwest-Azië, Noord-Afrika en Zuid- en Midden-Europa. Noordwestelijk tot in Duitsland bij Heidelberg. Wantsenorchis is sinds het begin van de 20ste eeuw zeer sterk in aantal achteruitgegaan. De noordwestgrens van het verspreidingsgebied is ver opgeschoven naar het zuidoosten.


gbif.org

Nederland: Vroeger in Zuid-Limburg. Voor het laatst gevonden in 1915.
Rode lijst 2012. Verdwenen uit Nederland. Trend sinds 1950: Maximaal afgenomen. Oorspronkelijk inheems. Beschermd.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Vroeger zeer zeldzaam in het Brabantse deel van het Leemdistrict. Voor het laatst gevonden in 1937.
Rode lijst. Verdwenen. Beschermd.


Wallonië: Mogelijk nog zeer zeldzaam in de Kalkstreek (La Calestienne)
Rode lijst. Verdwenen of ernstig bedreigd. Beschermd.

© 2001-2018 K.M. Dijkstra