Wilde planten in Nederland en BelgiŽ

Wateraardbei - Comarum palustre

Frysk: Kofjeblom

English: Marsh Cinquefoil

FranÁais: Potentille des marais

Deutsch: Sumpf-Blutauge

Synoniemen: Comarum palustris, Potentilla palustris, Potentilla comarum

Familie: Rosaceae (Rozenfamilie)

Naamgeving (Etymologie): Comarum is een oude Griekse naam, die verwijst naar de gelijkenis van deze vrucht met die van de aardbeiboom (Arbutus), die in Griekenland wel komaron genoemd werd. Palustre betekent van het moeras.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Helofyt of hemikryptofyt.

Bloeimaanden: Juni, juli en augustus.

Afmeting: 15-90 cm.


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL

Wortels: De horiziontaal groeiende wortelstokken zijn houtig, roodbruin, vertakt en zweven in het water zweven of kruipen over het mos of soms over de grond. Worteldiepte tot 20 cm.


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


herbariaunited.org


herbariaunited.org


herbariaunited.org

Stengels: De liggende, drijvende of boogvormig opstijgende stengels zijn verspreid behaard.


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: De verspreidstaande bladeren zijn geveerd met vijf of zeven (maar soms drie), dicht opeen staande, tot 5 cm grote deelblaadjes. Deze zijn langwerpig en gezaagd. De bovenkant is vrij donkergroen en de onderkant grijsgroen tot blauwgroen. Aan de voet van het blad zie je twee steunblaadjes.


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen groeien in losse bijschermen. Ze zijn donker bruinachtig paarsrood, 2-3 cm in doorsnee, stervormig en vijf- tot zeventallig. De grote kelkbladen zijn zwartpaars. De iets kortere (tot 8 mm) en veel smallere kroonbladen zijn toegespitst in een naaldvormige top. Ze vallen niet af en sluiten zich later, samen met de kelkbladen, om de rijpende vrucht. De bijkelkslippen blijven min of meer afstaan. Ze hebben een brede bloembodem met veel meeldraden met zwarte helmknoppen en vruchtbeginsels met een stijl en stempel. De schutbladen zijn meestal drietallig.


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL

Vruchten: Een eenzadige dopvrucht of nootje. De vrucht is aardbeiachtig, maar niet sappig en groeit op een verhoogde bloembodem. De geelbruine zaden zijn glad. De zaden zijn zeer kortlevend (korter dan ťťn jaar). Tweezaadlobbig.


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra -
CC BY-NC-SA 3.0 NL

Biotoop

Bodem: Zonnige plaatsen op natte, matig voedselarme tot matig voedselrijke, zwak zure grond en in ondiep water. Vaak op kwelplekken met ijzerrijk grondwater (veen, humeus zand en leem).

Groeiplaatsen: Waterkanten en water (vennen, veenplassen, spoorsloten en greppels), moerassen (kwelmoerasjes, drijftillen en moerassige ruigten), grasland (hooiland), zeeduinen (duinvalleien en duinmeertjes) en soms bossen (ijl berkenbroekbos).

Verspreiding

Wereld: Koude en gematigde streken op het noordelijk halfrond.

Nederland: Vrij algemeen, maar  (zeer) zeldzaam in Zuid-Limburg, in de Hollandse duinen en  in zeekleigebieden.

Vlaanderen: Vrij algemeen. Het meest  in de Kempen.
WalloniŽ:
Vrij algemeen. Het meest  in de Ardennen.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 2, Jan Kops (1807)


Root Vijfvinghercruyt
Cruijdeboek, deel 1, Rembert Dodoens. Gheslacht, onderscheet, fatsoen, naemen, cracht ende werckinghe (1554)


Pflanzenleben des Schwarzwaldes, Friedrich Oltmanns (1927)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm (1796)


Flora von Deutschland, ÷sterreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomť (1885-1905)


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Illustrations of the British Flora, Walter Hood Fitch (1924)

2001-2021 K.M. Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL