Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Watergras - Catabrosa aquatica

Andere namen

Frysk: Wettergers

English: Whorl-grass

Français: Catabrose aquatique

Deutsch: Quellgras

Verouderde of andere namen:

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Poales

Familie: Poaceae (Grassenfamilie)

Geslacht: Catabrosa (Watergras)

Soort: Catabrosa aquatica

Naamgeving (Etymologie): Catabrosa is afgeleid van het Grieks katabrosis (voer = een voergras). Aquatica betekent waterbewonend.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt of helofyt.

Bloeimaanden: Mei, juni, juli, augustus en september.

Afmeting: 20-70 cm.


Arie van den Bremer  - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0

Wortels: De stengels wortelen op de knopen.


Arie van den Bremer - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0


http://herbariaunited.org


http://herbariaunited.org

Stengels: De stengels zijn kaal, licht blauwgroen en vaak wat roodpaars aangelopen. De stengelbasis en de uitlopers kruipen in de modder of zweven in ondiep water.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Arie van den Bremer - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Arie van den Bremer - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0

Bladeren: De bladeren worden tot 1 cm breed. Ze zijn vrij slap, hebben een stompe top en een 'gootje' aan beide kanten van de middennerf. Voor ontplooiing zijn de bladeren langs de middennerf samengevouwen. De lengtenerven worden vaak door enkele dwarsnerfjes met elkaar verbonden. Het tongetje wordt tot meer dan ½ cm lang en heeft een afgeronde top. Watergras vormt in het water 'vlotten' met voor een deel drijvende en voor een deel boven water uitstekende bladeren.


© Peter Meininger - verspreidingsatlas.nl


Arie van den Bremer - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0

Bloemen: Tweeslachtig. De ijle bloeiwijze is pluimvormig en bevat veel bloemen. De grijzige takken staan wijd uit. De pluim heeft een dikke hoofdas en is tussen de takkransen iets buikig. De aartjes zijn 2½-4 mm lang en bevatten meestal twee bloemen, maar soms maar één bloem. De kelkkafjes zijn eirond, vliezig, niet of onduidelijk generfd, aan de top vaak gekarteld en veel korter dan het hele aartje. Het bovenste is groter dan het onderste.


Arie van den Bremer - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0


Matt Lavin - CC BY-SA 2.0

Vruchten: Een graanvrucht. Eenzaadlobbig.


dzn.eldoc.ub.rug.nl


dzn.eldoc.ub.rug.nl

   

Biotoop

Bodem: Zonnige, open plaatsen (pionier) op natte, voedselrijke, met name stikstofrijke grond en in ondiep, zoet, voedselrijk, vaak kalkhoudend water. Meestal op kwelplekken.

Groeiplaatsen: Grasland (open plekken in weiland naast toegangsdammen en op vertrapte plekken), akkers, waterkanten en water (oevers van vaak vervuild water, langs veenweidesloten, afgravingen, duinplassen, maar ook in ondiepe, enigszins vervuilde beken en kanaaltjes), op balken en plantenresten in het water en klei- en baggerstortplaatsen.

Verspreiding

Wereld: Zuidwest- en Midden-Azië, nabij de kust in Noord-Afrik en in bijna heel Europa. In andere variëteiten ook in noordelijk Noord-Amerika.


gbif.org

Nederland: Vrij algemeen in laagveengebieden, het meest in het Hollands-Utrechtse polderland en plaatselijk in het IJsselmeergebied en zeldzaam in de Hollandse duinen, in het noordelijk zeekleigebied en in Drenthe. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Vrij zeldzaam. Oorspronkelijk inheems.


verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Zeer zeldzaam. Het meest nog in de Leemstreek.
Rode lijst. Zeer zeldzaam.


Wallonië: Zeldzaam in de Kalkstreek en Lotharingen.
Rode lijst. Kwetsbaar.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 8, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1844)


Flora Batava, deel 8, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall (1844)


Quellgras
Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)

   

© 2001-2018 K.M. Dijkstra