Wilde planten in Nederland en België

Wolfskers - Atropa bella-donna

Frysk: Belladonna

English: Deadly nightshade

Français: Belladone

Deutsch: Schwarze Tollkirsche

Synoniemen: Atropa belladonna

Familie: Solanaceae (Nachtschadefamilie)

Naamgeving (Etymologie): Atropa is genoemd naar de Griekse Atropos, de onafwendbare. Ze was een van de drie ongeluksgodinnen, de Parzen, die de door haar zusters gesponnen levensdraad afsnijdt, dit is een verwijzing naar zijn giftigheid. Bella donna betekent schone vrouw. Het sap van deze plant werd op de ogen gedruppeld waardoor de ogen glanzend werden en de oogpupillen werden verwijd (atropine). In het kruidenboek van Clusius heet Wolfskers “grote nascaye”.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Kruid.

Winterknoppen: Hemikryptofyt.

Hoofdbloei: Juni t/m augustus.

Afmeting: 50-150 cm.


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl

Wortels: Lange, dikke en vertakte wortels. Zeer zelden met uitlopers.


Meise Botanic Garden Herbarium - cc by-sa 4.0

Stengels: De rechtopstaande stengels zijn vaak vertakt.


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl

Bladeren: De bladen zijn klierachtig kort behaard. Ze zijn eirond tot elliptisch-langwerpig en ze lopen af in de korte steel. De bovenste bladen staan twee aan twee, waarvan er één kleiner is.


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl

Bloemen: Tweeslachtig. De knikkende bloemen staan afzonderlijk op gebogen stelen in oksels van de bovenste bladen. De kroon is vijflobbig, bruinpaars of groen (van binnen meer gelig), klokvormig en 2½-3 cm. De stijl is eerst langer dan de meeldraden, later zijn ze ongeveer even lang.


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl

Vruchten en zaden: De giftige bessen zijn zwart, glanzend, bolrond en bevatten paars sap. Onder de bes staat de vergrote kelk stervormig uitgespreid. Tweezaadlobbig.


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


© Klaas Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl


©2006 Digital Plant Atlas - cc by-nc-sa 3.0 nl

Giftigheid: Zeer giftig.

Biotoop

Bodem: Meestal half beschaduwde plaatsen op vochtige, matig voedselarme tot matig voedselrijke, stikstofrijke, vaak kalkrijke, humushoudende grond (mergel en stenige plaatsen).

Groeiplaatsen: Bossen (open plekken en langs bospaden, bosranden, kapvlakten, brandvlakten, stenige plaatsen, ruderale plaatsen en braakliggende grond.

Verspreiding

Wereld: Zuid-, Midden- en West-Europa, Zuidwest-Azië en Noord-Afrika.

Nederland: Inheems. Zeer zeldzaam.

Vlaanderen: Inheems. Zeldzaam.

Wallonië: Inheems. Zeldzaam.

Wetenswaardigheden

Slakken, sommige herkauwers, hazen en konijnen schijnen zonder veel problemen van Wolfskers te kunnen eten.

Vermeerderen: Een warmtekiemer. Het liefst zaaien bij temperaturen tussen de 18 en 25 graden. Voldoende water geven. Zaaien op maximaal een 0,5 cm diepte.

©2001-2022 K.M. Dijkstra - cc by-nc-sa 3.0 nl