Wilde planten in Nederland en België

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Zoete kers - Prunus avium

Andere namen

Frysk: Swiete kers

English: Wild Cherry

Français: Merisier

Deutsch: Vogel-Kirsche

Verouderde of andere namen: Cerasus avium, Kriek

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Rosales

Familie: Rosaceae (Rozenfamilie)

Geslacht: Prunus

Soort: Prunus avium

Naamgeving (Etymologie): Prunus is misschien afgeleid van het Griekse prooinos (vroegtijdig), dat op het vroeg rijp zijn van de vruchten van de wilde pruim zou slaan. Avium betekent van vogels.

Een andere soort: Zure kers (Prunus cerasus) komt oorspronkelijk uit Zuidwest-Azië. Deze tot 6 meter hoge struik wordt gekweekt om de vruchten (Morel) en verwildert soms in bosranden en langs oevers.


Zure kers
Prazak - CC BY-SA 3.0


Zure kers
Walter Siegmund - CC BY-SA 3.0


Zure kers
Algirdas - Public Domain


Zure kers
böhringer friedrich - CC BY-SA 2.5

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Boom.

Winterknoppen: Fanerofyt.

Bloeimaanden: April en mei.

Afmeting: 3 tot 20 meter.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


4028mdk09 - CC BY-SA 3.0


AnRo0002 - CC0

Stam: Een rechte stam. De bast is roodbruin tot grijsachtig met horzontale lenticellen. Het laat in dunne, papierachtige stroken los.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Takken: Een wijdvertakte, vrij open kroon. Jonge takken zijn kaal.


AnRo0002 - CC0


Quijo - CC BY-SA 3.0


Amalo - CC BY-SA 3.0


Eiku - CC BY-SA 3.0

Bladeren: De verspreidstaande, dunne bladeren zijn langwerpig tot ovaal iets rimpelig, veernerviggezaagd, van boven matgroen, van onderen iets blijvend behaard, vaak roodachtig en 6-15 cm lang. Ze hebben een spitse top. De bladstelen zijn 3 cm (tot soms 7 cm) en met één of enkele klieren, vooral aan de top.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Eiku - CC BY-SA 3.0

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen verschijnen tegelijk met de bladeren. Ze groeien in bundels van twee of drie, maar soms tot zes. Aan de voet zonder blaadjes. De vijf witte, ovale kroonbladen zijn 1-1½ cm. De vijf kelkbladen zijn teruggeslagen. De bloemen bevatten tot twintig meeldraden. Het onderstandig vruchtbeginsel heeft een stijl met stempel. De bloemsteel is 3-5 cm, met aan de voet alleen knopschubben.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Vruchten: Een steenvrucht. De bolvormige kersen hangen aan lange stelen. Ze zijn vlezig, helder lichtrood tot zwartrood, zelden geelwit, 0,9-1,5 cm, zoet, zuur of wrang en bevatten één gladde pit. De zaden zijn zeer kortlevend (korter dan één jaar). Tweezaadlobbig.


Takkk - CC BY-SA 3.0


w kuszak - CC BY-SA 3.0


dzn.eldoc.ub.rug.nl

 

Biotoop

Bodem: Zonnige tot half beschaduwde, warme plaatsen op matig droge tot matig vochtige, matig voedselrijke, zwak zure tot kalkrijke, luchtige, humeuze grond (mergel, löss, leem en zand).

Groeiplaatsen: Bossen (loofbossen, hellingbossen, rivierbossen en beekdalbossen), bosranden, heggen, houtwallen, bermen en waterkanten (beekoeverwallen).

Verspreiding

Wereld: In West-, Midden- en Zuidoost-Europa. Oostelijk tot bij de Kaspische Zee. Ook in Noordwest-Afrika. Ingeburgerd in o.a. Noord-Amerika en Nieuw-Zeeland.


gbif.org
Zoete kers


gbif.org

Zure kers

Nederland: Vrij algemeen in Zuid-Limburg, in Oost- en Midden-Nederland en in het aangrenzende rivierengebied. Elders zeer zeldzaam.
Rode lijst 2012. Thans niet bedreigd. Trend sinds 1950: stabiel of toegenomen. Algemeen. Oorspronkelijk inheems.

Zure kers: Niet ingeburgerd.

Zoete kers

Verspreidingsatlas.nl

Zure kers (Prunus cerasus)

Verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Algemeen in de Leemstreek, het Maasland en de Voerstreek. Elders vrij algemeen, met name op meer lemige bodems.

Wallonië: Vrij algemeen in Brabant, in het Maasgebied en in de zuidelijke Ardennen. Zeldzaam in de Ardennen.

Wetenswaardigheden
Zoete kers is de stamvorm van een deel van de gekweekte kersen. Vrij dicht opeen opgegroeide bomen leveren mooi hout van goede kwaliteit, dat onder meer voor meubels en fineer wordt gebruikt. Van de kersen kan men jam, siroop en hoestmiddeltjes maken. Van fijngestampte kersen worden likeuren gedistilleerd. De kersen zijn zeer in trek bij spreeuwen. Op ongunstige omstandigheden, zoals een hoge grondwaterstand, beschadigingen, parasieten, en te zware bemesting, reageert Zoete kers door te gommen: de bast scheidt dan een kleverig, bruinig vocht uit.

Oude illustraties (Klik op een afbeelding om te vergroten).


Flora Batava, deel 3, Jan Kops (1814)


Flora Batava, deel 3, Jan Kops (1814)


Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885-1905)


Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Flora Danica, Georg Christian Oeder e.a. (1761-1883)


Zure kers
Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 7 (1813)


Zure kers
Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 7 (1813)

© 2001-2018 K.M. Dijkstra