Wilde planten in Nederland en BelgiŽ

Nederlandse namen

A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

R

S

T

U

V

W

Z

Zwarte appelbes - Aronia prunifolia(x)

Andere namen

Frysk: Apelbei

English: Purple Chokeberry

FranÁais: Aronie

Deutsch: Apfelbeere

Verouderde of andere namen: Aronia floribunda, Aronia atropurpurea, Appelbes, Bastaardappelbes

Classificatie

Klasse: Spermatopsida

Orde: Rosales

Familie: Rosaceae (Rozenfamilie)

Geslacht: Aronia (Appelbes)

Soort: Aronia x prunifolia

Naamgeving (Etymologie): Naamgeving (Etymologie): Aronia is een vervorming van Aria (open ruimte of park). Prunifolia betekent met bladen als die van Prunus.

Opmerking: Zwarte appelbes is een kruising van Aronia arbutifolia en Aronia melanocarpa.

Beschrijving (Klik op een afbeelding om te vergroten).

Levensduur: Overblijvend.

Plantvorm: Struik.

Winterknoppen: Fanerofyt.

Bloeimaanden: Mei en juni.

Afmeting: Tot 3 meter.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Wortels: Met uitlopers.

Takken: Jonge takken zijn eerst wollig behaard, maar later worden ze kaal.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bladeren: De langwerpig-eironde bladeren hebben een vrij stompe top en worden 3-7 cm lang. Ze zijn fijn gezaagd. Eerst zijn ze wollig behaard, later worden ze vrijwel kaal. De zijnerven eindigen voor de bladrand. De middennerf aan de bovenkant draagt rijtjes rode klierachtige  uitsteeksels. In de herfst kleuren de bladeren rood.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Bloemen: Tweeslachtig. De bloemen vormen samen een tuilvormige  bloeiwijze. De kroonbladen  zijn wit en 4-6Ĺ mm. De kelkbladen  hebben klieren  langs de rand. De helmknoppen  zijn rood.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


© Koos Werther - CC BY-NC-ND 3.0


Rutger Barendse - freenatureimages.eu


© Lodewijk Jan Cotť - CC BY-NC-ND 3.0

Vruchten: Een pitvrucht. De bolvormige bessen zijn 6-8 mm. Eerst zijn ze rood, maar later worden ze bijna zwart. Tweezaadlobbig.


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL


Klaas Dijkstra - CC BY-NC-SA 3.0 NL

Biotoop

Bodem: Zonnige plaatsen op natte, voedselarme, zwak zure grond (zand, leem en veen).

Groeiplaatsen: Moerassen (laagveenmoerassen en veenmosrietland), bossen (langs bospaden en open plekken in moerasbossen), bosranden, struwelen, zeeduinen (binnenduinrand) en heide (vaak in de buurt vaneen landgoed).

Verspreiding

Wereld: Zwarte appelbes is een bastaard van twee Noord-Amerikaanse soorten. De soort is ingeburgerd in Europa.


gbif.org

Nederland: Plaatselijk vrij algemeen in laagveengebieden. Elders zeldzaam. Ingeburgerd in de 19de eeuw. Aronia melanocarpa is niet ingeburgerd, maar komt zeer zeldzaam adventief  voor.

Appelbes

Verspreidingsatlas.nl

Zwarte appelbes - Aronia melanocarpa

Verspreidingsatlas.nl

Vlaanderen: Niet ingeburgerd, maar wel zeldzaam verwilderd, o.a. in de Kempen.

WalloniŽ: Niet in WalloniŽ.

Wetenswaardigheden

Vogels zijn dol op de vruchten. De vruchten smaken rins en samentrekkend, bevatten weinig zuren en veel suiker. Mengen met andere, vooral zure vruchtensappen levert smakelijke dranken op. Ook voor gemengde marmelades en in yoghurt zijn appelbessen heel geschikt. Ze zouden helpen tegen een hoge bloeddruk en aderverkalking.

© 2001-2018 K.M. Dijkstra